Mất việc ở phố lao động có được chuyển hưởng trợ cấp thất nghiệp về quê?

Hiện nay thị trường lao động chứng kiến làn sóng di cư mạnh mẽ, đặc biệt xu hướng di cư ngược từ phố về quê. Nhiều lao động mất việc chấp nhận rời đô thị về quê làm việc, sinh sống. Lao động băn khoăn có được chuyển hưởng chế độ trợ cấp thất nghiệp về quê không?

Lao động vui mừng được chuyển nơi hưởng trợ cấp thất nghiệp

Sau nửa năm mất việc mà không tìm lại được việc làm, chị Tạ Thị Thủy (32 tuổi) làm việc tại TP.HCM dù đang hưởng trợ cấp thất nghiệp ở TP.HCM nhưng vẫn cùng chồng quyết định về quê sinh sống và làm việc. Chị Thủy tâm sự: “Ban đầu cũng có ý định bám trụ thành phố làm việc nhưng ngặt nỗi cuộc sống nơi thành phố khó khăn. Dù có tìm được việc thì mức thu nhập cũng khó đủ sống vì giá cả leo thang, chi phí thuê nhà tăng cao. Nhiều tháng vợ chồng chị không cân đối đủ chi tiêu”.

Có việc làm đã khó khăn, đằng này chị lại rơi vào cảnh thất nghiệp, vì thế sau 2 tháng mất việc vợ chồng chị Thủy quyết định chuyển về quê sinh sống.

“Về quê vợ chồng tôi không mất tiền thuê nhà, lại có ông bà hỗ trợ chăm con cái, quan trọng mức sống thấp, cuộc sống ổn định, con cái có môi trường học tập. Giờ quê cũng có nhiều doanh nghiệp cũng dễ xin việc làm, thu nhập có thể thấp hơn một chút nhưng cuộc sống thoải mái hơn nhiều”, chị Thủy chia sẻ.

Ban đầu chị tính toán, sợ không chuyển được hưởng trợ cấp thất nghiệp vì đã đăng ký hưởng trợ cấp được 2 tháng ở TP.HCM, tuy nhiên sau khi tìm hiểu chị biết có thể chuyển được và đã quyết định chuyển về quê Thanh Hóa hưởng trợ cấp, dự định tìm công việc mới sau khi hết thời gian hưởng trợ cấp thất nghiệp.

Cũng theo chị Thủy, trước đây bạn chị làm cùng ở TP.HCM, về quê ở Đồng Nai sinh sinh sống, nhưng hàng tháng vẫn phải về TP.HCM khai báo tình trạng việc làm vì không thể chuyển nơi hưởng trợ cấp. Điều này gây nhiều bất tiện cho lao động. Lao động mất thời gian, tiền bạc vì phải di chuyển nhiều lần, không thể yên tâm làm việc, sinh sống.

Theo báo cáo về di cư nội địa Việt Nam giai đoạn 2009-2024 của Cục Thống kê, Việt Nam hiện vẫn có hàng triệu lao động dịch chuyển giữa các địa phương để tìm việc làm và ổn định cuộc sống. Riêng giai đoạn 2019-2024, cả nước có khoảng 3,8 triệu người di cư nội địa.

Điều kiện, quy trình chuyển hưởng trợ cấp thất nghiệp

Theo ông Trần Tuấn Tú – Trưởng phòng Bảo hiểm thất nghiệp (Cục Việc làm), Luật Việc làm năm 2025 có nhiều sửa đổi có lợi cho người lao động. Theo đó, thay vì mất việc ở đâu phải đăng ký hưởng bảo hiểm thất nghiệp (BHTN) ở đó thì nay người lao động có thể được chuyển hướng nhận BHTN để thuận lợi cho công việc và sinh sống.

Điều 20 Nghị định số 374/2025/NĐ-CP của Chính phủ hướng dẫn thực hiện Luật Việc làm năm 2026 quy định chuyển nơi hưởng trợ cấp thất nghiệp cho người lao động.

Nghị định cũng quy định điều kiện lao động được chuyển nơi hưởng trợ cấp thất nghiệp. Theo đó, lao động phải đang hưởng ít nhất 1 tháng trợ cấp thất nghiệp và vẫn đang trong thời hạn hưởng trợ cấp thất nghiệp theo quyết định đã được phê duyệt. 

Về quy trình thực hiện, lao động thực hiện qua 3 bước:

Bước 1: Nộp hồ sơ tại Trung tâm Dịch vụ Việc làm (TTDVVL) nơi đang hưởng. Lao động đến trực tiếp trung tâm dịch vụ việc làm nơi bạn đang nhận trợ cấp để làm Đề nghị chuyển nơi hưởng trợ cấp thất nghiệp.

Trước khi đến phải chuyển hồ sơ, đơn đề nghị theo mẫu, quyết định định hưởng trợ cấp thất nghiệp (bản chính), Giấy giới thiệu chuyển nơi hưởng trợ cấp thất nghiệp.

Bước 2: Lao động tới nộp hồ sơ tại TTDVVL nơi chuyển đến. Trong thời hạn 3 ngày làm việc kể từ ngày nhận giấy giới thiệu, bạn phải đến TTDVVL tại địa phương mới để nộp hồ sơ. Hồ sơ gồm đơn đề nghị chuyển nơi hưởng, giấy giới thiệu chuyển nơi hưởng, sổ bảo hiểm xã hội.

Bước 3: Nhận quyết định và chi trả trợ cấp. Theo đó TTDVVL nơi mới sẽ tiếp nhận hồ sơ và tiếp tục chi trả trợ cấp thất nghiệp cùng cấp thẻ Bảo hiểm y tế cho lao động.

Bà Vũ Thị Thanh Liễu – Phó giám đốc Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội chia sẻ thêm thông tin: Thời gian giải quyết đề nghị chuyển nơi hưởng tối đa là 3 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ.

Trong thời gian chờ hoàn tất thủ tục chuyển đi và chuyển đến, nếu đến kỳ thông báo tìm kiếm việc làm hàng tháng, lao động vẫn phải thực hiện thông báo đầy đủ để không bị tạm dừng hoặc chấm dứt hưởng trợ cấp thất nghiệp.

Lao động có thể tra cứu thông tin địa chỉ các TTDVVL trên toàn quốc thông qua Cổng Dịch vụ công Quốc gia hoặc website của cơ quan Bảo hiểm Xã hội địa phương.

Theo các chuyên gia lao động, trong bối cảnh thị trường lao động Việt Nam ngày càng trở nên linh hoạt và có tính di động cao, việc người lao động di chuyển giữa các địa phương để tìm kiếm cơ hội việc làm đã trở thành xu hướng phổ biến thì việc thiết kế các chính sách an sinh trong đó có chính sách bảo hiểm thất nghiệp linh hoạt cho phép người lao động có thể tiếp cận chính sách tốt hơn.

Theo số liệu thống kê, mỗi năm có khoảng 1,5 đến 2 triệu lao động di cư nội địa, chủ yếu từ khu vực nông thôn đến các đô thị và khu công nghiệp. Tuy nhiên, trước đây, các quy định về hưởng trợ cấp thất nghiệp (TCTN) còn mang tính cục bộ theo địa phương, gây ra không ít khó khăn cho người lao động trong việc tiếp cận chính sách khi thay đổi nơi cư trú. Theo ước tính, chính sách này có thể giúp tăng tỷ lệ người lao động tìm được việc làm mới nhanh hơn từ 10% đến 15% so với trước đây.

Thống kê mới nhất của Bộ Nội vụ, trong quý I/2026 cả nước có hơn 123.000 người lao động nộp hồ sơ đề nghị hưởng trợ cấp thất nghiệp và hơn 120.000 người đã có quyết định hưởng trợ cấp. Điều này cho thấy nhu cầu tiếp cận chính sách bảo hiểm thất nghiệp vẫn ở mức rất lớn, nhất là trong bối cảnh thị trường lao động còn nhiều biến động sau giai đoạn doanh nghiệp cắt giảm nhân sự, tái cơ cấu sản xuất.

Đọc thêm