Thứ ba, ngày 21/04/2026 11:58 GMT+7
Thế Anh Thứ ba, ngày 21/04/2026 11:58 GMT+7
Đại biểu Lê Ngọc Linh (Đoàn ĐBQH tỉnh Cà Mau) đề xuất nhà nước cần có các chính sách hỗ trợ tài chính dài hạn cho các gia đình sinh con và nuôi con nhỏ.
Sáng 21/4, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khoá XVI, các đại biểu thảo luận tại Hội trường về phát triển kinh tế – xã hội.
Tại Hội trường, các đại biểu bày tỏ quan tâm đến vấn đề già hóa dân số nhanh, tỷ suất sinh giảm thấp hơn mức sinh thay thế.
Bà Linh nêu số liệu, tổng tỷ suất sinh của Việt Nam hiện chỉ còn khoảng 1,91 con/phụ nữ, thấp hơn mức sinh thay thế là 2,1 con.
Theo bà Linh, dấu hiệu cho thấy quy mô gia đình ngày càng thu nhỏ, số trẻ em sinh ra không đủ để duy trì quy mô dân số ổn định trong dài hạn.
Trong đó, năm 2022, mức sinh tương đối ổn định quanh mức thay thế gần 2,1 con; năm 2023, mức sinh giảm xuống còn khoảng 1,96 con/phụ nữ; năm 2024 tỷ lệ này tiếp tục giảm xuống còn 1,91 con/phụ nữ.
“Những con số này cho thấy xu hướng giảm nhanh trở lại trong 2 năm gần đây, trong đó tỷ lệ sinh ở thành thị thấp hơn ở vùng nông thôn”, bà Linh nhận định.

Từ các con số, bà Linh cho rằng, Việt Nam đang chuyển từ giai đoạn dân số vàng sang dân số già với tốc độ nhanh; tỷ lệ người từ 60 tuổi trở lên ngày càng tăng, trong khi lực lượng lao động trẻ lại có xu hướng giảm mạnh.
Để từng bước khắc phục tình trạng mức sinh thấp và những hệ lụy đi kèm, bà Linh đề xuất Chính phủ, Quốc hội điều chỉnh chính sách dân số theo hướng chuyển mạnh từ kế hoạch hóa gia đình sang duy trì mức sinh thay thế một cách bền vững.

Cùng đó, cần phân vùng chính sách rõ ràng, tập trung ưu tiên các địa phương có mức sinh thấp, đô thị lớn, khu công nghiệp; khuyến khích các cặp vợ chồng sinh đủ hai con, coi đây là trách nhiệm xã hội gắn với phát triển bền vững của đất nước.
Nhà nước cần có các chính sách hỗ trợ tài chính dài hạn cho các gia đình sinh con và nuôi con nhỏ như: hỗ trợ chi phí sinh con, chăm sóc trẻ em, mở rộng chính sách miễn giảm chi phí y tế cho trẻ em; có chính sách thuế ưu đãi đối với hộ gia đình nuôi con nhỏ.
Tập trung đầu tư hệ thống dịch vụ đồng bộ, chất lượng; mở rộng mạng lưới nhà trẻ, trường mầm non (đặc biệt tại khu đô thị và khu công nghiệp). Phát triển các dịch vụ trông trẻ ngoài giờ, dịch vụ linh hoạt. Song song đó, có chính sách hỗ trợ nhà ở, tạo việc làm ổn định, nâng cao thu nhập cho các cặp vợ chồng trẻ để họ yên tâm lập gia đình và sinh con.
Bà Linh cũng đề nghị phải chuyển mạnh sang chính sách khuyến sinh chủ động, đồng bộ và dài hạn, lấy gia đình và phụ nữ làm trung tâm, tôn trọng quyền lựa chọn sinh con nhưng tạo môi trường thuận lợi để người dân “muốn sinh và có thể sinh”.
Bên cạnh đó, bà Linh đề xuất cần rà soát, sửa đổi, bổ sung các quy định pháp luật liên quan đến dân số, lao động, an sinh xã hội để đảm bảo tính đồng bộ và thống nhất.