Bác sĩ cảnh báo vấn nạn lạm dụng rượu bia cận Tết qua vụ 7 người ngộ độc ở Hải Phòng, 1 người tử vong

Theo bác sĩ, năm nào cũng vậy mỗi dịp gần Tết tình trạng ngộ độc rượu có xu hướng gia tăng do lạm dụng rượu bia, rượu giả và rượu pha cồn công nghiệp.

Rượu giả pha từ cồn công nghiệp methanol vẫn len lỏi “đầu độc” người dân dịp cận Tết

Cuối năm là thời điểm diễn ra nhiều buổi liên hoan, tất niên của cơ quan, bạn bè và gia đình. Việc uống rượu bia thiếu kiểm soát, cùng với tình trạng rượu giả, rượu pha cồn công nghiệp trôi nổi trên thị trường khiến nguy cơ ngộ độc rượu tăng cao.

Mới đây, Trung tâm Chống độc – Bệnh viện Bạch Mai vừa tiếp nhận 6 bệnh nhân trong tình trạng rối loạn hô hấp, toan chuyển hóa nặng, trong đó có 2 người bị tổn thương thần kinh thị giác do ngộ độc methanol. Trước đó, một nạn nhân đã tử vong. May mắn, nhờ được điều trị tích cực, cả 6 bệnh nhân đều hồi phục và đã xuất viện.

Vụ việc bắt nguồn từ một bữa tiệc tối tại gia đình tại Hải Phòng. Trong số 11 người tham dự, có 7 người uống khoảng 5 lít rượu tự ngâm thảo dược, được cung cấp bởi người quen và giới thiệu là “rượu có nguồn gốc”. Tuy nhiên, đến sáng hôm sau, các nạn nhân xuất hiện triệu chứng nhìn mờ, hoa mắt, chóng mặt, khó thở; một người tử vong trước khi được cấp cứu.

Các bệnh nhân được chuyển đến Trung tâm Chống độc. Kết quả xét nghiệm cho thấy nồng độ methanol trong máu dao động từ 44,6 đến 256,9 mg/dL. Đặc biệt, mẫu rượu các nạn nhân sử dụng chứa tới 30,3% methanol, trong khi ethanol chỉ chiếm 1,84%.

TS.BS Nguyễn Trung Nguyên, Giám đốc Trung tâm Chống độc Bệnh viện Bạch Mai khẳng định, đây chắc chắn là rượu giả pha từ cồn công nghiệp methanol, không phải rượu gạo hay rượu truyền thống. Rượu tự nấu nếu có methanol cũng chỉ ở dạng vết và không thể gây ngộ độc nặng.

Bác sĩ Nguyên cảnh báo, methanol là chất cực độc, không màu, mùi vị khó phân biệt với ethanol. Ban đầu, người uống có thể say tương tự rượu thông thường, nhưng sau 8–48 giờ, methanol chuyển hóa thành axit formic gây toan chuyển hóa nặng, tổn thương não, thần kinh thị giác, thở nhanh sâu và có thể tử vong nếu không được điều trị kịp thời.

Theo Trung tâm Chống độc, tỷ lệ tử vong do ngộ độc methanol tại Việt Nam rất cao, khoảng 30% ngay cả khi được điều trị tại cơ sở chuyên sâu, và có thể lên tới 50% ở vùng sâu, vùng xa. Đáng lo ngại, bệnh cảnh mù mắt, hôn mê do methanol dễ bị nhầm với đột qụy, dẫn đến chậm trễ trong chẩn đoán và điều trị.

Từ vụ việc này, các chuyên gia tiếp tục cảnh báo về vấn nạn rượu giả, cồn sát trùng giả chứa methanol vẫn len lỏi trong cộng đồng. Methanol là hóa chất công nghiệp được nhập khẩu và sản xuất với số lượng lớn, nhưng khâu quản lý còn lỏng lẻo, tạo điều kiện để bị pha trộn thành rượu giả, gây hậu quả nghiêm trọng cho sức khỏe cộng đồng và hệ thống y tế.

Hồi chuông cảnh báo về sự “dễ dãi” trong quản lý thị trường rượu

TS.BS Nguyễn Trung Nguyên cho biết, tại nhiều quốc gia phát triển như Mỹ, methanol vẫn được bán rộng rãi nhưng được quản lý chặt chẽ: đóng can lớn, có màu đặc trưng, ghi rõ là hóa chất công nghiệp để tránh nhầm lẫn và sử dụng sai mục đích. Nhờ đó, các ca ngộ độc nặng và tử vong rất hiếm gặp.

Thực tế tại Việt Nam, dù đã xảy ra nhiều vụ ngộ độc và tử vong do methanol trong rượu giả, rất ít trường hợp sản xuất, buôn bán bị xử lý nghiêm. Đây là lỗ hổng lớn trong quản lý hóa chất và an toàn thị trường. Nếu không được khắc phục, nguy cơ ngộ độc rượu giả sẽ tiếp tục gia tăng, đặc biệt trong các dịp lễ, Tết, liên hoan.

Ngay khi tiếp nhận các bệnh nhân, Bệnh viện Bạch Mai đã báo cáo Bộ Y tế, đồng thời thông tin tới Sở Y tế và Công an địa phương để truy tìm nguồn gốc rượu độc, ngăn chặn nguy cơ lan rộng trong cộng đồng.

“Vụ ngộ độc methanol tại Hải Phòng một lần nữa gióng lên hồi chuông cảnh báo về sự dễ dãi trong quản lý hóa chất, quản lý thị trường rượu và những hiểm họa chết người từ các sản phẩm giả, kém chất lượng đang âm thầm đe dọa sức khỏe cộng đồng”, bác sĩ Nguyên cảnh báo.

Theo bác sĩ Nguyên, lạm dụng rượu bia không chỉ gây ngộ độc cấp tính mà còn dẫn đến nhiều hậu quả lâu dài như tổn thương gan, thận, hệ thần kinh, suy giảm miễn dịch. Rượu bia cũng là nguyên nhân làm gia tăng tai nạn giao thông, bạo lực gia đình và các vấn đề xã hội.

Đặc biệt, việc sử dụng rượu kéo dài, không kiểm soát có thể dẫn đến rối loạn tâm thần. Khi có người say rượu hoặc nghi ngộ độc, gia đình cần theo dõi sát, không để bệnh nhân ngủ li bì một mình. Nên có người ở cạnh để xử trí kịp thời khi nôn gây sặc, té ngã hoặc chấn thương.

Các bác sĩ nhấn mạnh, quan niệm uống rượu “xịn” hay bia không hại gan là sai lầm. Dù ở dạng nào, rượu bia đều là gánh nặng cho cơ thể và có liên quan đến khoảng 200 loại bệnh. Người uống rượu lâu năm khi mắc các bệnh nhiễm trùng như viêm phổi rất dễ trở nặng, làm tăng nguy cơ tử vong.

Đọc thêm