Bộ Y tế cảnh báo khẩn về vi rút Hanta sau ổ dịch chết người trên tàu du lịch

Sau khi ghi nhận chùm ca bệnh do vi rút Hanta khiến 3 người tử vong trên tàu du lịch quốc tế, Cục Phòng bệnh (Bộ Y tế) vừa ra văn bản cảnh báo khẩn. Dưới đây là những dấu hiệu nhận biết và 5 biện pháp phòng thực hiện ngay để tránh lây nhiễm từ chuột.

Vi rút Hanta lây lan từ chuột

Ngày 5/5, Phó Cục trưởng Cục Phòng bệnh (Bộ Y tế) Võ Hải Sơn vừa có văn bản cảnh báo phòng bệnh do vi rút Hanta.

Theo thông tin của WHO, đầu tháng 5/2026 ghi nhận chùm ca viêm đường hô hấp cấp nặng trên một tàu du lịch có lịch trình từ Argentina qua Nam Đại Tây Dương. Tính đến ngày 4/5, ghi nhận 7 trường hợp (2 trường hợp được xác nhận nhiễm vi rút Hanta và 5 trường hợp nghi ngờ), bao gồm 3 trường hợp tử vong, 1 bệnh nhân nguy kịch và 3 người có triệu chứng nhẹ.

Để nâng cao ý thức phòng bệnh, chủ động thực hiện đầy đủ các biện pháp bảo vệ sức khỏe cho bản thân, gia đình và cộng đồng, Cục Phòng bệnh đã phối hợp với Tổ chức Y tế thế giới xây dựng các nội dung thông tin dành cho báo chí về bệnh do vi rút Hanta.

Theo Cục Phòng bệnh, vi rút Hanta là nhóm vi rút có thể gây bệnh nặng ở người, như hội chứng phổi do vi rút Hanta hoặc sốt xuất huyết kèm hội chứng suy thận. Bệnh có thể diễn biến nhanh, gây khó thở, suy hô hấp, tụt huyết áp và có thể tử vong. Hiện chưa có thuốc điều trị đặc hiệu cho bệnh do vi rút Hanta; điều trị chủ yếu là theo dõi, chăm sóc hỗ trợ và hồi sức kịp thời tại cơ sở y tế.

Bệnh do vi rút Hanta là bệnh truyền nhiễm cấp tính lây từ động vật gặm nhấm (đặc biệt là chuột) sang người. Đường lây truyền chủ yếu qua nước tiểu, phân, nước bọt của chuột nhiễm bệnh và tại nơi chuột nhiễm bệnh làm tổ hay trú ẩn, bị chuột cắn hoặc tiếp xúc trực tiếp, sau đó đưa lên mắt, mũi, miệng.

Khi quét dọn, hút bụi hoặc dọn nhà, dọn kho nơi có chuột nhiễm bệnh trú ẩn, chất thải khô của chuột có thể phát tán thành bụi rất nhỏ trong không khí; người hít phải bụi có chứa mầm bệnh có thể bị nhiễm vi rút Hanta. Lây truyền từ người sang người rất hiếm, nhưng đã được ghi nhận trên y văn.

Thời gian ủ bệnh thường từ 2-4 tuần, có thể tới 8 tuần. Người bệnh có thể sốt, ớn lạnh, đau đầu, chóng mặt, đau cơ, buồn nôn, nôn, đau bụng hoặc tiêu chảy; sau đó có thể đột ngột ho, tức ngực, khó thở, mệt lả, tụt huyết áp.

Cục Phòng bệnh (Bộ Y tế) tiếp tục phối hợp với WHO và các cơ quan liên quan để theo dõi tình hình, cập nhật thông tin và hướng dẫn các địa phương triển khai biện pháp phòng, chống dịch kịp thời, phù hợp.

5 biện pháp phòng chống vi rút Hanta

Tính đến nay, nước ta chưa ghi nhận trường hợp mắc bệnh do vi rút Hanta trên người. Tuy nhiên, trong bối cảnh nước ta chuột khá phổ biến, để chủ động phòng, chống dịch bệnh do vi rút Hanta và các bệnh dịch khác lây truyền từ chuột sang người, Cục Phòng bệnh (Bộ Y tế) khuyến cáo người dân thực hiện tốt các biện pháp sau:

1. Không chạm tay trực tiếp vào chuột sống, chuột chết, phân, nước tiểu, nước bọt hoặc ổ chuột.

2. Khi dọn dẹp nơi có dấu vết của chuột: mở cửa cho thông thoáng, đeo găng tay và khẩu trang; phun ướt khu vực có phân, nước tiểu hoặc nơi chuột làm tổ bằng dung dịch khử khuẩn hoặc nước tẩy rửa thông thường trước khi lau dọn. Không quét khô, không dùng máy hút bụi hoặc máy thổi, vì có thể làm bụi nhỏ chứa mầm bệnh bay trong không khí, người hít phải bụi này có thể bị nhiễm bệnh.

3. Rửa tay bằng xà phòng sau khi dọn vệ sinh, xử lý rác, tiếp xúc với chuột hoặc khu vực có nguy cơ.

4. Bịt kín khe hở để chuột không vào nhà; đặt bẫy khi cần; cất thức ăn, nước uống trong đồ chứa kín; thu gom rác hằng ngày để không thu hút chuột.

5. Sau khi tiếp xúc với chuột hoặc nơi có phân, nước tiểu, nơi chuột làm tổ, nếu xuất hiện sốt, ớn lạnh, đau đầu, chóng mặt, đau cơ, buồn nôn, nôn, đau bụng hoặc tiêu chảy, người dân cần đến ngay cơ sở y tế và thông báo rõ nguy cơ tiếp xúc với chuột để được khám, điều trị kịp thời.

Cục Phòng bệnh cũng nhấn mạnh, mặc dù chưa ghi nhận ca mắc bệnh do vi rút Hanta ở nước ta, mỗi người dân cần chủ động phòng bệnh bằng cách kiểm soát tốt các nguy cơ lây bệnh từ chuột.

Đọc thêm