Từ tro cốt thành ngọc, xu hướng an táng gây chú ý tại Việt Nam: Những nước nào đã thực hiện?

Từ tro cốt thành “ngọc” trở thành xu hướng an táng mới gây chú ý tại Việt Nam. Mặc dù cách làm này vẫn còn mới mẻ ở Việt Nam nhưng đã được thực hiện ở nhiều nơi trên thế giới.

Từ tro cốt thành ngọc, xu hướng an táng mới gây chú ý: Nước nào đã thực hiện, giá bao nhiêu?

Theo chuyên gia, ngọc hóa, tức là từ tro cốt thành “ngọc” trở thành xu hướng an táng mới gây chú ý tại Việt Nam. Đây là chuyển hóa tro cốt của người đã khuất thành các tinh thể dạng ngọc – không chỉ là sự phát triển tiếp theo sau hỏa táng, mà còn là một giải pháp mang tính nhân văn, bền vững và phù hợp với yêu cầu bảo vệ môi trường trong bối cảnh hiện đại. Phương thức này đã được thực hiện ở nhiều nơi trên thế giới như Hàn Quốc, Nhật Bản, Canada, Mỹ, Australia…

Tại Hàn Quốc, việc biến tro cốt thành ngọc nổi lên như một xu hướng từ hàng chục năm trước, như một giải pháp thay thế cho hình thức mai táng truyền thống. Nguyên nhân chính xuất phát từ tình trạng thiếu đất nghĩa trang và quy định pháp lý ban hành năm 2000, yêu cầu các gia đình phải di dời hài cốt sau 60 năm. Xu hướng này bắt nguồn từ thực tế xã hội đặc thù của Hàn Quốc, nơi đất chôn cất trở nên khan hiếm và chi phí mai táng truyền thống ngày càng tăng cao. Trong vòng vài thập kỷ, tỷ lệ hỏa táng ở nước này đã tăng mạnh và là phương thức chiếm ưu thế.

Trong bối cảnh đó, một số doanh nghiệp đã phát triển dịch vụ biến tro cốt thành các hạt ngọc nhiều màu sắc thông qua xử lý nhiệt. Tiêu biểu ở thời điểm đó là Bonhyang – một công ty dịch vụ tang lễ có trụ sở tại Icheon, chuyên cung cấp giải pháp ngọc hóa từ tro cốt người đã khuất. Tên gọi “Bonhyang” trong tiếng Hàn mang ý nghĩa liên quan đến “quê hương gốc” hoặc “nơi trở về”, hàm ý về hành trình cuối cùng của con người. Công ty này là một trong những đơn vị tiên phong thương mại hóa dịch vụ biến tro cốt thành ngọc tại Hàn Quốc từ đầu thập niên 2010.

Theo các nguồn tin từ như Associated Press và Time, quy trình từ tro cốt thành ngọc của Bonhyang mất khoảng 90 phút. Tro cốt được nung ở nhiệt độ cao rồi kết tinh thành các hạt ngọc có màu sắc như xanh lục, hồng hoặc đen. Dù có vẻ ngoài giống những viên đá quý cỡ nhỏ, các hạt ngọc này không được dùng làm trang sức. Thay vào đó, nhiều gia đình đặt chúng trong đĩa hoặc bình thủy tinh để trưng bày, với mục đích giữ người thân đã khuất luôn hiện diện trong không gian sống.

Vậy từ tro cốt thành ngọc có giá bao nhiêu?

Chi phí biến tro cốt thành ngọc hiện tại chưa được tiết lộ chính thức, tuy nhiên, trong giai đoạn 2011–2012 tại Hàn Quốc, giá dịch vụ này được ghi nhận khoảng 900 USD cho mỗi lần thực hiện. Đây là mức giá trọn gói cho toàn bộ quá trình xử lý tro cốt của một người và có thể tạo ra nhiều hạt ngọc. Theo nhà sáng lập Bae Jae-yul của Bonhyang, những hạt ngọc này không gây cảm giác sợ hãi mà ngược lại “mang sự ấm áp và thiêng liêng”.

Ngoài Bonhyang, một số doanh nghiệp khác cũng tham gia thị trường này. Một số doanh nghiệp còn khẳng định họ giữ nguyên 100% tro cốt trong quá trình tạo ngọc mà không pha trộn thêm khoáng chất nào khác.

Từ tro cốt thành kim cương tưởng niệm

Không chỉ biến tro cốt thành ngọc, tại nhiều nước khác trên thế giới như Mỹ, Canada, Nhật Bản, Thụy Sĩ, Hà Lan, những viên kim cương tổng hợp sẽ được tạo ra từ carbon thu được từ tro cốt hoặc tóc của người quá cố. Theo Funeral.com, sự gia tăng chi phí tang lễ truyền thống cùng thay đổi trong quan niệm về tưởng niệm đã thúc đẩy xu hướng này.

Một trong những công ty nổi tiếng nhất trong lĩnh vực này là Algordanza, có trụ sở tại Thụy Sĩ, hoạt động từ năm 2004 và cung cấp dịch vụ biến tro cốt thành kim cương cho khách hàng trên toàn thế giới.

Quy trình bắt đầu bằng việc trích xuất carbon tinh khiết từ tro cốt hỏa táng hoặc tóc. Carbon này được chuyển thành graphite và đưa vào máy HPHT (áp suất cao, nhiệt độ cao), nơi áp suất và nhiệt độ tương đương với môi trường hình thành kim cương tự nhiên dưới lòng đất được áp dụng để biến graphite thành kim cương thật, có cấu trúc và tính chất vật lý hoàn toàn giống kim cương tự nhiên, nhưng được hình thành trong phòng thí nghiệm.

Thông thường quá trình này có thể kéo dài từ vài tháng đến hơn một năm, tùy thuộc vào kích thước và yêu cầu của từng viên kim cương tưởng niệm. Mỗi viên kim cương có thể được gắn vào trang sức hoặc giữ như kỷ vật trong nhà.

Tại Mỹ, xu hướng biến tro cốt thành kim cương tưởng niệm phát triển từ khoảng năm 2010, khi nhu cầu cá nhân hóa việc tưởng nhớ người đã khuất ngày càng gia tăng. Dù không phải là nơi khởi nguồn công nghệ này, Mỹ lại là một trong những thị trường tiêu thụ lớn nhất của loại hình dịch vụ này. Các doanh nghiệp ở châu Âu, tiêu biểu như Memorial Diamonds đã mở rộng hoạt động ra toàn cầu, cung cấp dịch vụ cho khách hàng Mỹ và nhiều quốc gia khác.

Tại Canada, dịch vụ biến tro cốt thành kim cương tưởng niệm ngày càng được nhiều gia đình lựa chọn như cách lưu giữ ký ức về người đã mất. Công ty LifeGem Canada cung cấp dịch vụ này, sử dụng carbon từ tro cốt hoặc tóc của người đã khuất, rồi qua quá trình HPHT (áp suất cao, nhiệt độ cao) để kết tinh thành kim cương, đá quý. Khách hàng có thể chọn màu sắc từ xanh, vàng đến trắng trong suốt.

Tuy nhiên, dịch vụ này có chi phí cao, thường từ 2.500 đến 25.000 USD/viên (ước tính dựa trên mức giá của các nhà cung cấp từ cuối thập niên 2010 đến giữa thập niên 2020), tùy thuộc vào kích thước, nên số lượng khách hàng còn hạn chế.

Tại Australia, Công ty Lonité sử dụng carbon từ tro cốt hoặc tóc, qua công nghệ HPHT để tạo kim cương tổng hợp. Giá khởi điểm cho viên nhỏ (~0,25 carat) là khoảng 3.200 AUD (đô la Úc – cập nhật năm 2025), với viên lớn hơn và màu sắc đặc biệt có thể lên tới AUD 37.800–58.000, chưa bao gồm gắn trang sức. Quá trình hoàn tất kéo dài khoảng 9–12 tháng.

Tại Nhật Bản, dịch vụ biến tro cốt thành kim cương tưởng niệm ngày càng được các gia đình lựa chọn, nhờ truyền thống tôn sùng tổ tiên và tỷ lệ hỏa táng gần như phổ biến. Các công ty như Memodia Japan xử lý tro cốt hoặc tóc thành kim cương tổng hợp trong phòng thí nghiệm, tạo vật thể tinh xảo, vừa mang giá trị tinh thần vừa thẩm mỹ. Thời gian hoàn tất khoảng 3 tháng.

Đọc thêm