Việc tham gia các hoạt động ngoại khóa, đi làm thêm và ngay cả tham gia các cuộc thi mọi người đã nhắc đến rất nhiều, nhưng mình nghĩ rằng việc học tập tốt trên trường vẫn là ưu tiên hàng đầu, nhất là các bạn đi sâu vào các công việc đòi hỏi kiến thức chuyên ngành tốt như: Tài chính, Logistics, Kế Kiểm,…Hi vọng qua hành trình 4 năm học đại học của mình sẽ có một vài điều hay mà các bạn có thể học được.
Vâng, đi vào câu chuyện của mình 4 năm đại học, à không 5 năm đại học vì 1 năm mình học CNTT một năm tại Học viện Kỹ thuật Quân sự (hệ dân sự)
Thật ra ngay từ năm nhất đại học, mình đã đọc hết chương trình đào tạo của khoa KTQT mình học, mình biết rõ mỗi kỳ mình học môn gì, và mình cũng hiểu tại sao lại chia chương trình như vậy, từ đó mình cũng đưa ra lộ trình cho bản thân trong 4 năm đại học, ngay cả câu chuyện mặc dù môn học Phân tích tài chính, Kinh doanh quốc tế, năm 2,3 mới học nhưng năm nhất mình vẫn có thể học và hiểu từ năm 1. Một lợi thế rất lớn vì trường nào cũng có thư viện, mọi người có thể tự lên đọc sách rồi nghiên cứu.
Có vẻ mọi người nghĩ mình rảnh rỗi sinh nông nổi, sao những môn nhàm chán như Triết học, Đường lối, Luật quốc tế, Tư tưởng chán nhẻm như vậy mà mình vẫn chăm chú, luôn là thằng ngồi bàn đầu (như kiểu cách biệt thế giới khi mọi người đều ngồi ở mấy dãy bàn sau)
1. ĐẶT CÂU HỎI LÀ ĐIỀU QUAN TRỌNG ĐẦU TIÊN
Có vẻ việc đặt câu hỏi trước khi học bất kỳ một môn học nào là điều vô cùng quan trọng khi học bất kỳ môn học là gì. Tại sao lại phải học môn đó? Nó ứng dụng được gì trong thực tế? thì hầu hết mọi người không có thói quen đó. Chúng ta hay nghĩ các môn học đại cương sẽ không có ứng dụng gì. Thật ra nếu nói áp dụng 100% kiến thức từ sách ra thì không có, nhưng câu chuyện để đưa 20% kiến thức học được ứng dụng vào thực tế từ: suy nghĩ, nhận thức bản thân, chiêm nghiệm, làm việc, hiểu bản chất hiện tượng sự kiện là có. Nhiều lúc các môn học cũng có một sự liên kết nhất định.
Nếu đã có cảm hứng, chắc chắn bạn sẽ xác định những mục tiêu của bạn cần đạt được trong môn học đó như thế nào và nó sẽ giúp bạn như thế nào.
Ví dụ: 8.5 hay 9.0 ~ 4.0 ~ A
Từ mục tiêu thì cũng biết điểm chuyên cần, điểm kiểm tra giữa kỳ, cuối kỳ cần phải như thế nào, cũng biết cách cân đối thời gian như thế nào và bỏ thời gian như thế nào cho môn học đó.Đó là ý thứ nhất, bạn cần trả lời được câu hỏi và tìm được niềm cảm hứng cho môn học đó. Bạn có thể lập 1 file excel để theo dõi và tính toán điểm GPA của mình trong suốt 4 năm đại học nha.
2. TƯ DUY HỆ THỐNG TRONG CÁC MÔN HỌC
Sau khi đã hiểu tại sao mình lại học môn đó, các bạn có thể bắt đầu bằng cách liệt kê những kiến thức mà mình sẽ học, hoặc đọc lướt. Ví dụ khi học về Kinh tế Vi mô, thường thì mình sẽ đọc luôn mục lục sách để có góc nhìn overview nhất, cung cầu, hệ số co giãn, các thị trường,… sau đó sẽ đến các từ khóa và những khái niệm, định nghĩa, quy luật, công thức của từng phần, đó cũng là những từ khóa giúp mình tìm kiếm thông tin, tài liệu, casestudy
Khi đã có góc nhìn tổng quát về những thứ mình học, mình sẽ bắt đầu đọc lướt sơ qua sách, và note lại những kiến được coi là quan trọng nhất (Hãy nhớ quy luật 80/20)
Công cụ hỗ trợ mọi người có thể dùng mindmap, sơ đồ cây, notion,…
3. ĐƯA RA KẾ HOẠCH & MỤC TIÊU HỌC TẬP RÕ RÀNG
Khi đã có cảm hứng học tập, thì mình đưa ra một plan học tập rõ ràng trên file excel, đồng thời cũng follow-up theo nó, vì ngày xưa mình dùng excel là cái chính để follow-up những điều m học và word để takenote lại, chứ k biết đến nhiều ứng dụng như bây giờ, có cơ hộ sẽ chia sẻ mọi người những ứng dụng rất hay, cực kỳ hay
Các ứng dụng hiệu quả có thể hỗ trợ mọi người:
Notion
Evernote
Airtable
Diagram
AmpleNote
Craft Documents
NotePlan 3.0
Nimbus Notes
4. HIỂU RÕ VÀ KIÊN TRÌ VỚI MỤC TIÊU
Rõ ràng hầu hết chúng ta đều thất bại, vì chúng ta chưa bao giờ bắt đầu, lúc mới đầu ai cũng bảo, kỳ sau phải học tập cho ra hồn, cố gắng, nhưng được vài tuần lại dừng lại, vì mọi người chưa bao giờ bắt đầu, thực ra suốt 4 năm đại học, mình vẫn luôn nghĩ rằng học tập là quá trình diễn ra suốt đời và cần phải được thực hiện hằng ngày, chính vì vậy khi đã có kế hoạch thì bạn cũng cần lên timeline và lịch trình cụ thể, thời gian nào để học môn nào, mỗi ngày mấy tiếng, và kỳ vọng của bạn dựa trên mục tiêu ban đầu của mình. Những môn học có thể sẽ phải dùng lại nhiều, kiến thức nền tảng cho các môn sau này thì cần nghiên cứu kỹ như kinh tế vi mô, vĩ mô mình không biết đọc và nghiền ngẫm bao lần, và hiểu rõ, nên là đến khi học sang tài chính tiền tệ, kinh tế quốc tế, kinh doanh quốc tế, quản trị kinh doanh vi, vĩ 2 mình khá là dễ dàng trong câu chuyện hiểu tại sao nó lại như vậy.
Nếu được thì bạn cũng nên tạo không gian học tập thuận tiện (có phòng riêng dành cho học tập, chuẩn bị đầy đủ các dụng cụ, như: laptop, sách vở, giấy bút, từ điển…), ngày còn đi học, mình hay lên thư viện học, có không gian yên tĩnh, mọi người cũng đông, lại còn có nhiều bạn nữ nên là cũng có tý động lực học.
Rèn luyện tính kỷ luật, quay lại câu chuyện timeline thì cũng cần có tính kỷ luật, chứ lên plan nhìn hoành tráng lắm, xong rồi chữ thầy trả thầy, mại lại tối đi CLB, ngày chém gió với bạn, chiều đi làm, thấy bận quá nên là thôi. Nên là thật ra nên tìm được một động lực đủ lớn để mình cố gắng, vào tạo cho mình một trường đủ tốt để học và cân đối 1 chút thời gian, hạn chế dùng mạng xã hội một chút là ổn.
5. KỸ NĂNG TÌM KIẾM LÀ CHÌA KHÓA THÀNH CÔNG
Luyện kỹ năng tìm kiếm, chọn lọc thông tin, đọc giáo trình thì không thể nào đủ cho phát triển kiến thức, câu chuyện là phải kiếm thêm tài liệu trên internet. Câu chuyện kiếm tài liệu là một nghệ thuật, mình reseach từ năm nhất, rồi cũng làm nghiên cứu hơn 1 năm rưỡi, nên là kỹ thuật seach google cũng khá ổn, chính vì vậy mà mấy cái tip google của mình chắc thành master có 1 không 2 mất. Mấy đứa em được mình chia sẻ chắc sẽ rõ.
Công thức đơn giản là: site:domain “keyword”.
6. TIẾNG ANH LÀ XIỀNG XÍCH KÉO BẠN LẠI
Nâng cao trình độ tiếng Anh của bạn là một điều quan trọng, nó sẽ mở ra cho bạn một kho kiến thức, chân trời tri thức cực kỳ rộng lớn, đặc biệt là nhiều lúc tiếng việt sẽ không có, hoặc không có case, thì mình phải tìm kiếm và đọc bằng tiếng anh, một phần sẽ giúp mình học tốt hơn bằng tiếng anh, nếu yếu về tiếng Anh sẽ là hạn chế rất lớn. Mình cũng vậy, cơ mà thời đại công nghệ 4.0 rồi, hồi đó mình cũng kém lắm nhưng vẫn tìm kiếm theo từ khóa, từ nào khó quá mình dùng Google Translate và đọc hiểu bình thường, và tiếng Trung với mình nó cũng là một kho kiến thức khổng lồ. Thế giới có 7.8 tỷ người thì Trung Quốc đã chiến gần 20%.
7. CHỌN LỌC CÁC WEBSITE, KÊNH YOUTUBE HỌC SẼ GIÚP BẠN HỌC DỄ HƠN
Chắc hẳn trong quãng đời sinh viên, không ít trong chúng ta có nhiều môn học nhiều lúc đọc đi đọc lại giáo trình những không thể nào hiểu, thì cách tốt nhất là mình đi xem video, vì nhiều lúc video sẽ giúp mình dễ hiểu hơn là tự đọc, việc kiếm những chanel, website có kiến thức liên quan đến kênh mình học cũng rất quan trọng, ngoài ra bạn cũng có thể đăng ký nhận bản tin những chủ đề bạn quan tâm từ các website.
8. ĐỪNG QUÊN KẾT NỐI VỚI THẾ HỆ ĐI TRƯỚC VÀ THAM GIA CÁC CUỘC THI CHUYÊN MÔN
Đọc mãi, rồi nghe mãi rồi thì nhiều lúc vẫn không hiểu rõ. Mình cũng có thể hỏi các anh chị khóa trên, các anh chị khóa trước về học tập. Nhiều lúc cũng tham gia cuộc thi này nọ để củng cố kiến thức mình học, một phần cũng có động lực để học, một phần cũng kết nối với những bạn khác có kiến thức đỉnh và chuyên sâu.
9. MỘT VÀI LƯU Ý TRONG QUÁ TRÌNH HỌC
Bạn nên tham khảo kiến thức từ nhiều nguồn, không nên giới hạn chỉ một nguồn tham khảo. Mọi điều giáo viên nói chưa chắc đã đúng, và để kiểm chứng thông tin có chính xác không, nhiều lúc mình cũng hoài nghi về những cái mình học trên trường và kiểm chứng lại, hoặc khi đọc tài liệu và nghiên cứu, mỗi sách một kiểu, nó sẽ là câu chuyện nên tham khảo từ các nguồn khác nhau, không nên cố định, mình vẫn nhớ ngày xưa đưa ra cái định nghĩa trong bài nghiên cứu thôi cũng không biết phải đọc cả trăm cái định nghĩa về nó, rồi đúc kết ra một định nghĩa cho mình.
Trong quá trình học thì nên highlight – ghi chú lại những kiến thức quan trọng bạn học được. Mình hay dùng bút nhớ note lại khi đọc sách, còn với sách thư viện hay các file pdf mình sẽ note lại theo file .doc hoặc note lại cạnh những outline mình lọc qua, đến lúc thi là đọc qua một cái là nhớ. Nên câu chuyện các bạn hay bảo em là mai em thi, em bận lắm, nếu có sự chuẩn bị tốt, cứ vác não đi thi, ôn qua là xong.
Và mình có một cái là khi học ở trường, sẽ không mang nó về nhà, vì còn đi làm, CLB, cuộc thi, làm dự án nên là mình sẽ thường tổng kết, sắp xếp lại những kiến thức bạn học được theo tuần hoặc theo tháng, nói chung là không dại học rồi không đụng lại rồi đến lúc nước đổ lá khoai luôn, và thật ra tổng kết với mình khá đơn giản, chỉ cần note lại theo sơ đồ, vẽ ra và chỉ note từ khóa, và khi nhắc từ khóa mình sẽ link ra được định nghĩa, quên mình sẽ đọc lại và tự trong đầu link đến các case mình biết hoặc mình đã đọc.(Các bạn có thể dùng MindMap)
Thường đến ngày thi, cũng là đến lúc kết thức thì mình thường tự kiểm tra kiến thức, kiến thức không tự sinh ra cũng không tự mất đi, cơ mà nếu không kiểm tra thì không biết mức độ của mình như thế nào, thường thì với các môn tính toán mình sẽ tải đề từ khóa trước hoặc là tải đề trên mạng làm thử và check lại. Nếu sai thì đọc kỹ tại sao mình sai, và note lại những ý mà mình sai để tránh bị lại, nên là khi trường thi trắc nghiệm slide, cứ lượt qua 10s là thôi, nên cũng k sợ lắm. Cái món trắc nghiệm slide chắc chỉ có mỗi trường mình có.
Để củng cố nhất kiến thức thì mình cũng hay dùng vào những vấn đề mình làm, có thể nó không áp dụng được ngay, nhưng mình vẫn có link vào những vấn đề, sự kiện mà mình gặp và giải thích lại những cái mình học: phá giá tiền tệ, tăng lãi suất, một chính sách được ban hành,….đây cũng là cơ hội reflection, phản tư lại những gì mình đã học.
Nói chung là kiến thức mà không áp dụng được vào thực tế thì chỉ là kiến thức chết, học uổng công, mất thời gian. cũng không đạt được mong muốn, cũng khiến mình không có động lực, vì cảm thấy chán, học xong chả thấy dùng gì.
Và cuối cùng, để giỏi và thành thạo những gì mình học thì mình hay chia sẻ, dạy cho người khác những gì học được. Cái này khi các bạn làm rồi sẽ thấy, khi biết 5-6 nhưng dạy sẽ giúp bạn lên 8-9. Đôi khi, điều này cũng tạo động lực cho bạn học. Hồi còn sinh viên, mình hay đi dạy cho các bạn trong lớp và khoa, cái thời vì hay dạy lại mà 1 chữ “Thầy” được mình nghe suốt, từ vi mô, vĩ mô, tài chính tiền tệ, kế toán, toán 1, toán 2, kinh tế lượng, xác suất thống kê…
Đó 4 năm đại học hành như vậy, nên là nó đã giúp mình rất nhiều và được miễn tiền khóa luận vì điểm chuyên hành mình cao thứ hai ở khoa, mình nghĩ đó là những cái sẽ rất giúp ít cho bản thân mình ở thời điểm đó và bây giờ. Đến giờ nhờ vậy kỹ năng tự học, tự tìm tòi nó vẫn trở thành đam mê.
