Điểm chuẩn đại học 2026: Xu hướng chọn ngành của thí sinh đang thay đổi?

Mùa tuyển sinh 2026 cho thấy xu hướng lựa chọn ngành nghề của thí sinh đang có sự dịch chuyển rõ rệt. Các ngành AI, Công nghệ, dữ liệu và lĩnh vực gắn với chuyển đổi số tiếp tục hút thí sinh, trong khi một số ngành truyền thống như Báo chí có điểm chuẩn giảm so với những năm trước.

Vì sao điểm chuẩn ngành Báo chí giảm mạnh?

Trao đổi với PV Báo Dân Việt, PGS.TS Đặng Hồng Sơn, Phó hiệu trưởng Trường đại học Khoa học xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội, cho biết năm nay nhà trường tuyển sinh 29 ngành đào tạo với phổ điểm đạt mức phổ biến 21-26 điểm.

Cụ thể, có 5 ngành lấy trên 25 điểm; 17 ngành lấy từ 22-25 điểm; 4 ngành lấy 20-22 điểm và 3 ngành lấy từ 19-20 điểm. Đặc biệt, năm nay không còn các điểm chuẩn cao chót vót đến 29 và cận kề 30 như một số năm trước đây.

Với ngành Báo chí, theo PGS.TS Đặng Hồng Sơn, điểm chuẩn năm nay giảm do không tuyển tổ hợp C00 ở 14 trên tổng số 29 ngành đào tạo đại học. Do đó, tổng điểm chung có giảm nhẹ so với các năm gần đây. Và đặc biệt không có điểm chuẩn đến 29 và hơn 29 điểm.

Tuy nhiên, PGS.TS Đặng Hồng Sơn cho biết, chương trình đào tạo Truyền thông đa phương tiện của Nhà trường được xây dựng với 30% giảng dạy bằng tiếng Anh đã thu hút được thí sinh tổ hợp khối D ngay từ năm đầu tiên tuyển sinh và trở thành ngành có điểm chuẩn cao nhất toàn trường, khẳng định hướng đi đúng đắn của Nhà trường. Đây là điểm sáng trong bối cảnh truyền thông doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân…. đang phát triển mạnh mẽ.

“Trọng tâm phát triển của Nhà trường giữa khoa học cơ bản, ứng dụng và liên ngành vẫn nhận được sự quan tâm của các thí sinh. Những ngành truyền thống của nhà trường như Văn, Sử… cũng có điểm cao cả tổ hợp C và D như ngành có điểm cao nhất.

Kết quả điểm năm nay nằm trong các dự tính và công bố trước đây của Nhà trường về điểm trúng tuyển các ngành trong khoảng 22-26 điểm. Nguyên nhân của những điểm mới năm nay có thể lý giải một số góc nhìn sau: Điểm Ngữ văn chung toàn quốc giảm điểm so với các năm trước, các trường sử dụng tổ hợp xét tuyển có môn Ngữ văn đều sẽ ảnh hưởng. Trường có 29 ngành đều sử dụng tổ hợp có môn này nên có giảm so với mọi năm.

Mặc dù phổ điểm tổ hợp C thấp hơn so với tổ hợp D, nhưng Nhà trường vẫn đặt độ chênh điểm xét tuyển 1,5 điểm giữa tổ hợp C00 với các tổ hợp A và D. Quyết định này nằm trong chiến lược chung của nhà trường nhằm tuyển được số thí sinh trong top 10% thi THPT để hướng tới đào tạo tinh hoa theo chủ trương chung của Đại học Quốc gia Hà Nội.

Bên cạnh đó, việc gia tăng số lượng thí sinh có tiếng Anh tốt (bằng chứng chỉ quốc tế và các tổ hợp D) nằm trong chiến lược chung của Đại học Quốc gia Hà Nội và Nhà trường về Quốc tế hóa các chương trình đào tạo và đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường đại học theo mục tiêu của chính phủ và Bộ GDĐT”, PGS.TS Đặng Hồng Sơn cho hay.

Ngành AI, công nghệ nhiều trường sát 30 điểm

TS. Trần Đình Lý – Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Nông lâm TP.HCM, Phó chủ tịch Hội Marketing Viet Nam (VMA), chia sẻ về sự dịch chuyển ngành AI, Công nghệ hút thí sinh. Theo TS Trần Đình Lý, có ba nguyên nhân chính. Thứ nhất, AI và chuyển đổi số đang trở thành động lực tăng trưởng của hầu hết các nền kinh tế. Nhiều chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước đều xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là nền tảng phát triển trong giai đoạn mới. Điều này tạo niềm tin rất lớn cho người học về cơ hội nghề nghiệp.

Thứ hai, thị trường lao động đang có nhu cầu cao đối với nhân lực công nghệ, từ AI, dữ liệu lớn, bán dẫn, tự động hóa đến an ninh mạng. Mức thu nhập và cơ hội làm việc toàn cầu cũng hấp dẫn hơn nhiều ngành khác.

Thứ ba, nhận thức của phụ huynh và học sinh đã thay đổi. Các em không chỉ chọn ngành theo sở thích mà còn cân nhắc khả năng thích ứng với tương lai, vì vậy các ngành công nghệ trở thành lựa chọn ưu tiên.

Tư vấn cho thí sinh lựa chọn ngành nghề, TS Lý chia sẻ: “Tôi thường khuyên học sinh dựa trên bốn tiêu chí. Thứ nhất là năng lực và tố chất của bản thân. Thứ hai là sở thích và động lực học tập lâu dài. Thứ ba là xu hướng phát triển của nghề trong 5-10 năm tới. Thứ tư là chất lượng đào tạo, môi trường học tập và khả năng kết nối doanh nghiệp của trường đại học. Ngành “hot” hôm nay chưa chắc còn “hot” sau 5 năm, nhưng năng lực học tập suốt đời và khả năng thích ứng sẽ luôn là lợi thế bền vững”.

Với các trường, TS Lý cho rằng cần chuyển từ đào tạo đơn ngành sang đào tạo liên ngành và xuyên ngành. Sinh viên công nghệ cần được trang bị kỹ năng giao tiếp, quản trị, đổi mới sáng tạo và đạo đức AI; trong khi sinh viên kinh tế, báo chí, nông nghiệp hay khoa học xã hội phải được học dữ liệu, AI, kỹ năng số và phân tích thông tin. Đồng thời, cần tăng cường học theo dự án, gắn với doanh nghiệp, phát triển năng lực thực hành và giải quyết vấn đề thực tiễn. Mục tiêu không chỉ là đào tạo người biết sử dụng công nghệ, mà đào tạo những công dân số có khả năng thích ứng nhanh với những thay đổi của thị trường lao động.

Điểm chuẩn chỉ phản ánh mức độ cạnh tranh của một mùa tuyển sinh, không quyết định thành công của cả sự nghiệp. Trong thời đại AI, điều quan trọng nhất không phải học ngành gì mà là học như thế nào để có năng lực thích ứng, sáng tạo, học tập suốt đời và tạo ra giá trị mới cho xã hội”.

Đọc thêm