Đây là ảnh của bộ não khi gây mê – “Lần đầu tiên, các nhà nghiên cứu có thể quan sát được ở trạng thái cực chi tiết cách các neurons phản ứng khi ý thức bị ngừng lại.”

Họ có đính kèm bản nghiên cứu trong bài báo nhưng nó khá khó tìm, nên đây là link:

Neural effects of propofol-induced unconsciousness and its reversal using thalamic stimulation

https://elifesciences.org/articles/60824

>u/sc3nner (539 points)

Vài câu hỏi chờ ai đó giỏi hơn tôi trả lời:

* Nếu ai đó bị hôn mê lâu ngày, liệu có cơ hội nào để họ tỉnh lại / hay tự hồi phục đủ để có lại ý thức không?

* Có đúng là sử dụng thuốc mê có tác dụng xấu cho trí nhớ sau này không?

>>u/lislejoyeuse (468 points)

Thuốc mê thực ra là một đống thuốc và khí các loại trộn vào. Theo tôi biết thì chỉ một vài loại thuốc trong đó có thể làm vấn đề suy giảm trí tuệ tệ hơn, nhưng nó không sao nếu dùng đúng liều. Tôi không thấy lo nếu dùng trong một hai lần phẫu thuật.

>>>u/erakis1 (253 points)

Nghiện thuốc an thần nhóm Benzo (benzodiazepines) có liên quan tới việc suy giảm trí nhớ. Dẫn chứng là những người sử dụng Xanax hay Valium trong thời gian dài. Midazolam cũng góp phần gây ra mê sảng, nhưng không chắc là có ảnh hưởng rõ rệt tới chứng mất trí nhớ. Những người bị suy giảm nhận thức nhẹ (tiền mất trí nhớ) có thể sẽ phải trải qua giai đoạn xuất hiện các triệu chứng kèm mê sảng. Nhưng không phải ai bị mê sảng cũng sẽ suy giảm trí nhớ.

Edit: sau khi xem lại vài nghiên cứu mới, có thể có vài sự thay đổi về quan điểm.

Nhiều nghiên cứu, và ít nhất một phân tích tổng hợp, đã chỉ ra nguy cơ mất trí tăng khoảng 20% khi sử dụng benzodiazepines và ambien hàng ngày (tất cả nghiên cứu đều từ khoảng 2010-2014). Một vài nhận định mới hơn chỉ ra rằng không có liên hệ nào giữa hai việc đó, tuy nhiên một số khác vẫn giữ quan điểm là dùng benzodiazepine có liên quan trực tiếp tới mất trí nhớ. Những gì đã được chứng minh và công bố: suy giảm nhận thức do sử dụng benzodiazepine mãn tính có thể hồi phục khi ngừng thuốc.

Nói chung là, benzodiazepines vẫn được liệt vào danh sách thuốc tránh dùng cho người cao tuổi để tránh vấn đề suy giảm trí nhớ và nguy cơ bị ngã.

>>>u/100mgSTFU (20 points)

Tôi là bác sĩ gây mê đây. Hãy đọc nếu điều này giúp được bạn. Dữ liệu cho thấy người bị suy giảm trí nhớ sẽ bị nặng hơn nếu gặp một vấn đề gây căng thẳng nặng. Nhìn chung, mọi thứ bệnh mà yêu cầu một người 85 tuổi phải làm phẫu thuật đều gây áp lực. Khá khó để phân biệt nó là do việc gây mê trong 4 ngày liền trong bệnh viện với một cái xương hông bị gãy, không ngủ được, và đau đớn, hay do việc phải chuyển sang cơ sở điều dưỡng chuyên môn thay vì trở về nhà.

Nói chung, chúng tôi hạn chế việc dùng thuốc ở người già, nhưng không phải vì nó gây ra vấn đề mất trí nhớ về lâu dài, mà do họ tốn thời gian để chuyển hóa nó và sẽ bị choáng suốt cả ngày.

Tôi nhớ lại vài nghiên cứu cho thấy tác động xấu nhẹ tới bệnh nhân nếu tiếp xúc với thuốc mê nhiều lần từ nhỏ. Nhưng mà, chúng ta đổ lỗi cho thuốc mê hay cuộc sống đầy đau thương và áp lực thường xuất hiện ở một đứa trẻ liên tục phải trải qua phẫu thuật?

>>u/Alshon_Joffrey (112 points)

Về câu hỏi thứ hai, việc lặp lại nhiều lần phẫu thuật/gây mê từ sớm trong đời được chỉ ra rằng có ảnh hưởng xấu tới việc phát triển não bộ. Hầu hết các loại thuốc gây mê đều có liên quan tới việc tế bào chết theo quá trình (T/N: tế bào được định sẵn sẽ chết và sinh ra tế bào mới theo một quy tắc) trừ một loại (dù sao thì, có thể nhiều hơn thế). Người lớn tuổi có nguy cơ cao hơn sau khi thức dậy với thuốc mê. Nó không phải là vĩnh viễn, nhưng có thể gây bối rối cho bệnh nhân vài ngày, thậm chí vài tháng sau phẫu thuật. Vì vậy, một lần phẫu thuật thì không đáng ngại lắm, nhưng sẽ nguy hiểm nếu gây mê nhiều lần ở tuổi cao.

Nguồn: Tui là y tá gây mê

>>u/hsesports05 (56 points)

Tôi sẽ thử đưa ra cho bồ câu trả lời. Về câu hỏi đầu, “hôn mê” có thể chia ra làm 2 loại là hôn mê do y tế và hôn mê không do y tế.

Gây mê y học là những gì chúng tôi nói với người nhà bệnh nhân khi họ đang được sử dụng thuốc an thần (là gây mê dạng nhẹ dưới hình thức truyền liên tục). Có nhiều lí do để giữ bệnh nhân ở trạng thái an thần, phổ biến là đặt ống nội khí quản. Khi ngừng truyền, bệnh nhân sẽ tỉnh lại. Sẽ mất vài phút hoặc hàng giờ tùy vào loại thuốc sử dụng và thời gian sử dụng.

Hôn mê không do thuốc thường do sự tích tụ các sản phẩm phụ khi chuyển hóa hoặc sưng/tổn thương mô não, nghiêm trọng nhất là chết não. Phụ thuộc vào độ nghiêm trọng của phần mô não đã chết, các bệnh nhân này không thể phục hồi cho đến khi khôi phục ý thức (do đó có thuật ngữ chết não). Sưng (tăng áp lực lên hộp sọ) có thể cải thiện ở mức độ nhất định khi được giải quyết thông qua cải tiến (??) hoặc giảm áp.

Các quá trình trao đổi chất khác cũng có thể gây ra sự chậm lan tỏa trên EEG (điện não đồ), tương tự như những gì thấy khi gây mê. Những vấn đề này cơ bản có thể phục hồi sau khi việc rối loạn chuyển hóa gây ra nó được cải thiện (ví dụ: sốc nhiễm trùng, suy thận nặng, suy gan nặng, …)

Về câu hỏi thứ hai, gây mê ở người cao tuổi khá phức tạp và còn đang được nghiên cứu. Hiện chưa có câu trả lời nào thỏa đáng, mặc dù rối loạn chức năng nhận thức ở người cao tuổi sau khi phẫu thuật có thể xảy ra ở mức độ nhất định, với việc gây mê là một tác nhân. Thật khó để phân tích rõ khi có cả đống tác nhân có khả năng tương đương hoặc hơn một giờ gây mê. Với một người lớn tuổi nằm viện do gãy xương hông, mọi tác nhân sau đều góp phần làm trầm trọng thêm vấn đề suy giảm nhận thức: đau đớn, thuốc giảm đau, nằm liệt giường và suy giảm thể chất, bị đánh thức vào ban đêm, môi trường xa lạ, người lạ, thuốc mê, chất lượng giấc ngủ, vấn đề y tế trở nên tệ hơn khi bị kẹt ở bệnh viện (chứng huyết khối tĩnh mạch sâu, viêm phổi, suy giảm trí nhớ, nhiễm trùng). Về cơ bản, mọi thứ đều đóng vai trò trong vấn đề này, và đổ hết cho thuốc mê có vẻ là không công bằng lắm, dù nó cũng đóng góp một phần.

Nguồn: bác sĩ gây mê

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *