Từ cuộc sống hàng ngày cho tới phim ảnh, báo chí hay những cuốn sách self-help, ta luôn được dạy rằng phải mạnh mẽ, lạc quan, suy nghĩ tích cực trong mọi tình huống, hoàn cảnh. Những cảm xúc tiêu cực là điều gì đó “ghê gớm lắm” cần phải loại bỏ! Nhưng liệu lúc nào cũng tích cực, lạc quan có phải là một điều tốt?
Chắc hẳn bạn vẫn còn nhớ bộ phim hoạt hình nổi tiếng của Pixar “Inside Out”, với 2 nhân vật chính là Joy và Sadness. Như tên gọi, Joy lúc nào cũng tràn đầy năng lượng, lạc quan, vui tươi và có “định kiến” không mấy thiện cảm về Sadness, một cô nàng luôn bi quan, buồn rầu.
Chính chúng ta cũng vậy, luôn tự nhủ bản thân phải mạnh mẽ lên, mọi chuyện rồi sẽ ổn thôi, rồi tìm một niềm vui tiêu khiển để quên đi nỗi buồn ngay tức thì. Đây chính là lúc sự tích cực trở nên độc hại (toxic), ta chối bỏ cảm xúc thật của bản thân, cam chịu với những điều khiến cho bản thân khó chịu hay hình thành cảm giác tội lỗi vì đã có những cảm xúc tiêu cực (đau buồn, nóng giận, thất vọng,…). Dần dần, ta tạo cho mình một “vỏ bọc” là mọi thứ vẫn ổn nhưng sự thực lại không hề như vậy.
Việc chối bỏ cảm xúc thật cũng khiến ta khó thấu cảm với cảm xúc của người khác. Ta trở nên “xem nhẹ” cảm xúc tiêu cực của người khác bằng những lời khuyên sáo rỗng như: “Đời là thế mà! Cứ tiếp tục thôi”, “Hãy vui vẻ lên đi!” hay “Cố lên, cậu sẽ vượt qua được”.
Vậy làm thế nào để không trở thành một người “Tích cực độc hại”?
Cũng giống như Joy, trải qua nhiều biến cố trong suốt bộ phim, cô đã nhận ra rằng những ký ức tưởng chừng như vui tươi trước kia luôn ẩn chứa đâu đó là nỗi buồn, sự sợ hãi, sự nóng giận mà cô không hề hay biết. Joy luôn nghĩ rằng “cứ vui đi, vì cuộc đời cho phép” là sẽ giải quyết mọi vấn đề, nhưng sự thật là việc chối bỏ chỉ khiến vấn đề trở nên trầm trọng hơn. Cô học được cách chấp nhận những cảm xúc khác của bản thân. Nếu bạn để ý, trong cảnh cuối của bộ phim Inside Out, những viên đá ký ức trở nên nhiều sắc màu hơn bao gồm cả vui vẻ, buồn bã hay sợ hãi, chứ không còn là những viên đá đơn sắc như ở đầu phim nữa.
Ngoài việc học cách chấp nhận cảm xúc của bản thân, ta cũng cần thấu cảm với cảm xúc của người khác, thay vì đưa ra những lời khuyên sáo rỗng, ta có thể nói rằng “Mình cũng cảm thấy buồn cho bạn, bạn có muốn mình giúp gì lúc này không?”.
Bạn thấy đấy, tiêu cực quá thì không tốt mà tích cực quá cũng không nên, điều quan trọng nhất là ta tìm được “sự cân bằng của vũ trụ”. Một sự tích cực lành mạnh cần công nhận những cảm xúc thực khác của bản thân.
Crush có bồ thì cũng buồn thật đấy, nhưng hãy hy vọng ta sẽ tìm được đứa khác tốt hơn! Chứ đừng tỏ ra “tao ổn” bên ngoài, còn con tim lại quặn thắt bên trong nhé
