Thứ hai, ngày 12/01/2026 09:00 GMT+7
Quỳnh Anh – Thùy Anh Thứ hai, ngày 12/01/2026 09:00 GMT+7
Những ngày cuối tháng 11 Âm lịch, làng đào Nhật Tân (phường Hồng Hà, Hà Nội) bước vào giai đoạn nước rút chuẩn bị cho vụ đào Tết Nguyên đán 2026. Sau nhiều mùa bão lũ gây thiệt hại, người trồng đào nơi đây đang nín thở theo dõi diễn biến thời tiết, yếu tố quyết định thành bại của cả mùa vụ.
Nông dân nín thở sau mùa tuốt lá
Ghi nhận của PV Báo Dân Việt cho thấy, thời điểm này, hầu hết các vườn đào tại Nhật Tân đã cơ bản hoàn thành công đoạn tuốt lá. Trên khắp các thửa vườn, những gốc đào trơ cành, khẳng khiu đứng san sát, chờ ngày bật nụ. Đây được xem là giai đoạn then chốt của cả vụ đào Tết.

So với mọi năm, tiến độ tuốt lá năm nay tại nhiều nhà vườn có phần chậm hơn. Nếu như những năm trước, khoảng ngày 17 đến 18 tháng 11 Âm lịch nhiều hộ đã hoàn tất việc tuốt lá, thì năm nay đến sát cuối tháng, không ít gia đình vẫn đang tranh thủ làm nốt những cây cuối cùng.
Đứng giữa vườn đào bích đã bắt đầu xuất hiện những mầm nụ nhỏ, bà Nguyễn Thị Ngân- nữ chủ vườn đào gần 60 tuổi tại Nhật Tân chia sẻ: “Giờ tuốt xong rồi thì chỉ còn chờ thôi. Phải từ rằm tháng Chạp trở đi mới biết hoa có nở kịp hay không. Thời tiết năm nay khó đoán lắm”.
Theo bà Ngân, những ngày gần đây, thời tiết liên tục thay đổi khiến người trồng đào không khỏi lo lắng. “Có hôm rét đậm, cái mắt hoa nó “đét” lại. “Nếu đến gần Tết mà trời ấm dần thì hoa mới bật được. Còn nếu nắng kéo dài, hoa bung sớm thì coi như hỏng cả vụ”, bà Ngân nói.
Đối với người trồng đào Nhật Tân, việc canh hoa nở đúng dịp Tết phụ thuộc rất lớn vào thời tiết. Dù đã có nhiều kinh nghiệm và áp dụng các biện pháp kỹ thuật như tuốt lá, che gốc, tưới nước điều chỉnh sinh trưởng, nhưng cuối cùng, kết quả vẫn phụ thuộc vào diễn biến của ông trời.
Bởi thế, những ngày này, nhịp làm việc tại các vườn đào Nhật Tân trở nên đều đặn và sát sao hơn. Sáng sớm, nếu trời nắng, nhiều hộ bắt đầu ra vườn từ khoảng 5 giờ để kịp chăm sóc, theo dõi nụ hoa. Những ngày trời mát hoặc rét, công việc có thể bắt đầu muộn hơn, khoảng 7 giờ sáng. Đến chiều tối, không ít người vẫn còn mải miết ngoài vườn, tận 6 giờ mới trở về nhà.
Bão lũ khiến nhiều vườn đào mất trắng, sản lượng sụt giảm
Trong khi vẫn ngày ngày theo dõi từng gốc đào chờ nở hoa, người trồng đào Nhật Tân cũng chưa thể quên những tổn thất mà bão lũ để lại trong năm qua. Anh Trần Khánh Linh, một hộ trồng đào tại Nhật Tân cho biết đợt bão vừa rồi đã khiến một phần diện tích vườn của gia đình bị ngập, làm chết khoảng 200 gốc đào, tương đương gần 1/6 tổng diện tích canh tác.
“Những cây bị chết buộc phải phá bỏ và trồng lại từ đầu. Tính từ lúc trồng mới đến khi có thể bán ra thị trường cũng phải mất khoảng hai năm, kể cả với đào ghép”, anh Linh chia sẻ.

Tuy nhiên, việc trồng mới không đơn giản, bởi để giữ được đặc trưng của đào bích và đào thế Nhật Tân, người trồng phải thực hiện kỹ thuật ghép mắt. Đây là công đoạn đòi hỏi sự tỉ mỉ, kinh nghiệm và rất nhiều thời gian.
Quy trình ghép bắt đầu từ việc trồng đào con làm gốc, sau đó cưa ngang thân và ghép mắt đào quý vào. Sau khi ghép, mắt đào phải được bọc kín và theo dõi, chăm sóc cẩn thận, chỉ cần sơ suất là cây có thể không sống được. Một thợ lành nghề, làm liên tục trong 3 – 4 ngày có thể ghép được khoảng 200 cây. Tuy nhiên, các gốc đào ghép trong năm nay sẽ chưa thể cho hoa vào Tết Nguyên đán 2026. Người trồng đào xác định phải chăm sóc thêm ít nhất một năm nữa mới có thể đưa ra thị trường.
Lấy ngắn nuôi dài để giữ vườn đào
Sau những thiệt hại do bão lũ và việc nhiều diện tích đào buộc phải trồng lại từ đầu, không ít hộ trồng đào tại Nhật Tân phải tính toán lại bài toán sinh kế để có thể tiếp tục bám vườn. Trong bối cảnh sản lượng sụt giảm, giải pháp “lấy ngắn nuôi dài” được nhiều gia đình lựa chọn nhằm duy trì thu nhập trong lúc chờ những gốc đào mới đủ tuổi cho hoa bán Tết.
Ghi nhận cho thấy, tại nhiều vườn đào, người dân trồng xen canh các loại hoa ngắn ngày như hoa cúc, loa kèn, cúc họa mi. Đây là những loại cây có thời gian sinh trưởng ngắn, dễ chăm sóc và cho thu hoạch sớm, giúp bà con có thêm nguồn thu để trang trải chi phí phân bón, nhân công và chăm sóc vườn đào trong giai đoạn khó khăn.

Người trồng đào Nhật Tân chăm sóc hoa loa kèn trồng xen trong vườn để “lấy ngắn nuôi dài”. Ảnh: Quỳnh Anh
Dù vậy, niềm an ủi lớn với người trồng đào Nhật Tân lúc này vẫn là sự gắn bó của khách hàng quen. Khi đào còn chưa nở hoa, thậm chí có cây mới vừa tuốt lá, nhiều khách đã vào vườn để xem dáng và cài que đặt trước. Bên cạnh đó, tại một số vườn, những gốc đào đạt yêu cầu đã được lên chậu, sắp xếp gọn gàng để khách tiện xem và lựa chọn. Đây chủ yếu là các cây đào to, đào thế, được đặt mua sớm hoặc phục vụ nhóm khách quen nhiều năm.

Vụ đào Tết Nguyên đán 2026 được xem là mùa vụ của sự kiên trì. Dù còn nhiều nỗi lo về thời tiết và sản lượng, người trồng đào Nhật Tân vẫn ngày ngày bám vườn, chăm sóc từng gốc đào với hy vọng đón một cái Tết thuận lợi.