Trung Quốc miễn phí sinh con, đánh thuế tránh thai: Chiến lược ép tăng dân số gây tranh cãi

Đối mặt với tình trạng suy giảm dân số tổng thể trong 3 năm liên tiếp, Chính phủ Trung Quốc đã chính thức bước vào một cuộc chiến cam go nhằm cứu vãn tỷ lệ sinh.

Từ ngày 1/1/2026, quốc gia tỷ dân triển khai chiến lược “sinh con không tốn kém”, đồng thời áp dụng các biện pháp kinh tế mạnh tay nhắm vào các biện pháp tránh thai, tạo nên một làn sóng thảo luận trái chiều mạnh mẽ.

Miễn phí “đi đẻ” và nỗ lực gỡ bỏ gánh nặng giáo dục

Theo báo cáo từ The Paper, mục tiêu cốt lõi của Bắc Kinh trong năm nay là xóa bỏ hoàn toàn rào cản tài chính tại bệnh viện phụ sản. Với chính sách “bao trọn gói”, các sản phụ sẽ được miễn phí toàn bộ lộ trình y tế: từ khám thai định kỳ, hộ sinh, đẻ không đau cho đến chăm sóc hậu sản. Toàn bộ chi phí này sẽ do bảo hiểm thai sản và các quỹ công chi trả, giúp người dân thực hiện việc sinh con mà “không tốn một xu” tiền túi.

Bên cạnh y tế, giáo dục mầm non cũng trở thành tâm điểm của đợt cải cách. Chính phủ Trung Quốc đang siết chặt quản lý học phí, nghiêm cấm các khoản lạm thu và đặt mục tiêu nâng tỷ lệ trẻ em học trường công lập lên trên 90%. Kế hoạch dài hạn là tiến tới miễn hoàn toàn học phí mầm non trên toàn quốc. Hiện tại, mỗi gia đình có con dưới 3 tuổi đã nhận được khoản trợ cấp 3.600 nhân dân tệ (khoảng 13,5 triệu đồng) mỗi năm và mức hỗ trợ này dự kiến sẽ còn tăng mạnh trong thời gian tới.

“Bàn tay sắt” kinh tế và cuộc chiến tâm lý trên không gian mạng

Tuy nhiên, bên cạnh những chính sách hỗ trợ, giới chức Trung Quốc cũng gây sốc khi áp dụng các biện pháp mang tính “cưỡng ép” kinh tế. Đáng chú ý nhất là việc điều chỉnh hệ thống thuế, áp mức thuế giá trị gia tăng (VAT) 13% đối với bao cao su, thuốc tránh thai và các thiết bị liên quan. Chính sách này ngay lập tức vấp phải sự chỉ trích gay gắt, bị coi là hình thức “trừng phạt” những người chưa muốn sinh con và làm dấy lên nỗi lo về sự gia tăng các bệnh lây truyền qua đường tình dục.

Song song với đòn bẩy kinh tế, một cuộc “dọn dẹp” quy mô lớn trên không gian mạng cũng đang diễn ra. Chính quyền mạnh tay xóa bỏ các nội dung lan truyền quan điểm tiêu cực về hôn nhân. Không chỉ các nội dung cổ xúy nữ quyền, ngay cả những bài viết than vãn về áp lực kinh tế khi cưới xin của nam giới cũng bị truy quét. Điển hình là trường hợp của influencer Chu Lập Phong bị đình chỉ tài khoản sau khi lên tiếng về gánh nặng “nối dõi tông đường” trong bối cảnh kinh tế khó khăn.

Thậm chí, trí tuệ nhân tạo (AI) cũng được huy động vào cuộc chiến tâm lý này. Nhiều video AI dàn dựng cảnh phụ nữ trung niên độc thân hối hận vì không lấy chồng, cô đơn khi vào viện… đang được lan truyền rộng rãi trên các nền tảng video ngắn như một cách để các bậc phụ huynh gây áp lực lên con cái.

Sự kết hợp giữa “củ cà rốt” (miễn phí y tế, trợ cấp tiền mặt) và “chiếc gậy” (đánh thuế tránh thai, kiểm soát thông tin) cho thấy sự quyết liệt nhưng cũng đầy bế tắc của giới chức Trung Quốc trước bài toán già hóa dân số. Liệu những nỗ lực này có đủ để thay đổi tư duy của thế hệ trẻ, hay sẽ tạo ra thêm những phản lực tâm lý trong xã hội, vẫn là một câu hỏi lớn cho tương lai của quốc gia này.

Theo: t/h

Đọc thêm