Hàng loạt vụ nghi ngộ độc thực phẩm dịp cận Tết Nguyên đán: Chuyên gia hiến kế ngăn chặn nguy cơ

Trước việc hàng loạt vụ việc nghi ngộ độc thực phẩm trong vài ngày nghỉ Tết Dương lịch vừa qua, TS.BS Nguyễn Trung Nguyên, Giám đốc Trung tâm chống độc – Bệnh viện Bạch Mai đã hiến kế nhằm ngăn chặn nguy cơ ngộ độc thực phẩm dịp Tết Nguyên đán 2026.

Liên tiếp hàng loạt vụ nghi ngộ độc thực phẩm dịp cận Tết

Trong 4 ngày nghỉ dịp Tết Dương lịch 2026 vừa qua, Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) đã có 3 văn bản gửi Sở Y tế Sơn La, Đồng Tháp và Vĩnh Long liên quan đến các vụ nghi ngộ độc thực phẩm làm nhiều người mắc, nhập viện, thậm chí có trường hợp bé 3 tuổi đã tử vong ngoại viện nghi do ngộ độc thực phẩm tại Sơn La.

Trước đó, tại Hải Phòng, sau một bữa rượu tại gia đình ở phường Tứ Minh, 7 người lần lượt xuất hiện các triệu chứng bất thường như hoa mắt, chóng mặt, khó thở phải nhập viện cấp cứu; trong đó có một trường hợp không qua khỏi.

Những vụ việc xảy ra liên tiếp trong thời điểm cận Tết khiến không ít người dân lo ngại về mức độ an toàn của thực phẩm, đặc biệt là các sản phẩm tự chế biến, rượu thủ công, thực phẩm không rõ nguồn gốc. Đây là hồi chuông cảnh báo cho người tiêu dùng, cần thận trọng hơn trong lựa chọn thực phẩm, đồng thời đặt ra yêu cầu siết chặt kiểm soát an toàn thực phẩm trong dịp lễ, Tết để bảo vệ sức khỏe cộng đồng trong khi Tết Nguyên đán 2026 đang đến gần.

Trao đổi với PV Dân Việt, TS.BS Nguyễn Trung Nguyên, Giám đốc Trung tâm chống độc – Bệh viện Bạch Mai cho biết, dịp trước trong và sau Tết, lễ hội… vấn đề an toàn thực phẩm luôn rất nóng, do đó kiểm soát kỹ nguy cơ ngộ độc thực phẩm luôn phải được cảnh giác cao.

Theo bác sĩ Nguyên, có hai nhóm nguyên nhân gây ngộ độc thực phẩm chính trong những thời điểm nhạy cảm này. Thứ nhất, thực phẩm không rõ nguồn gốc xuất xứ; Thực phẩm giá rẻ, không nhãn mác, quy trình sản xuất không đảm bảo, không có chứng nhận vệ sinh an toàn thực phẩm; thực phẩm chứa phụ gia độc hại (một số cơ sở sản xuất lạm dụng hoặc sử dụng các loại hóa chất, phẩm màu độc hại để bảo quản để tạo màu sắc hấp dẫn cho thực phẩm); thực phẩm chế biến sẵn không đảm bảo vệ sinh (thực phẩm handmade, các món ăn đường phố, chế biến sẵn tại các cơ sở không đủ điều kiện vệ sinh thường dễ nhiễm vi khuẩn như Salmonella, E. coli…).

Thứ hai, do một số yếu tố từ người tiêu dùng như: Bảo quản thực phẩm không đúng cách dẫn đến ôi thiu, nhiễm khuẩn; tích trữ quá nhiều khiến thực phẩm hư hỏng, khi chế biến có thể gây ngộ độc; tham gia nhiều bữa tiệc liên tiếp, ăn uống không kiểm soát, kết hợp nhiều loại thực phẩm cũng có thể gây ngộ độc,…

Theo bác sĩ, vào mỗi dịp lễ, Tết, nhu cầu ăn uống của người dân tăng cao, nguồn cung thực phẩm cũng rất dồi dào, khiến tình trạng kiểm duyệt, quản lý gặp nhiều khó khăn. Người kinh doanh thực phẩm vì lượng tiêu thụ cao cũng khó tuân thủ các quy trình an toàn đã đặt ra nên tình trạng nhiễm khuẩn thực phẩm dễ xảy ra. Người dân mua bán, tiêu thụ thực phẩm không đảm bảo an toàn, xuất xứ không rõ ràng như giò chả pha hàn the, formol, hải sản bị ươn có thể sinh ra histamine gây ngộ độc; ăn phải thực phẩm bị nhiễm khuẩn do chế biến và bảo quản kém…

Làm gì để đề phòng ngộ độc thực phẩm dịp cuối năm?

Theo TS.BS Nguyễn Trung Nguyên, ngộ độc thực phẩm có thể gây ra các triệu chứng từ nhẹ như buồn nôn, đau bụng, tiêu chảy cho đến các trường hợp nguy kịch như suy gan, suy thận hoặc thậm chí tử vong. Đặc biệt, trẻ nhỏ, người cao tuổi và phụ nữ mang thai là những đối tượng dễ bị ảnh hưởng nhất nên cần phải thận trọng hơn cả.

“Để phòng tránh nguy cơ ngộ độc thực phẩm trong những thời điểm cuối năm, dịp Tết và lễ hội, người dân cần lựa chọn thực phẩm có nguồn gốc rõ ràng, ưu tiên mua hàng tại các cơ sở uy tín, có chứng nhận an toàn thực phẩm.

Trước khi mua hàng cần kiểm tra kỹ thực phẩm, đảm bảo thực phẩm tươi, không có mùi lạ, không bị biến màu. Hạn chế ăn các loại thực phẩm đường phố không đảm bảo vệ sinh, đặc biệt với các món ăn nhanh, chế biến tại chỗ, kinh doanh theo kiểu thời vụ, “chớp nhoáng”. Không sử dụng rượu, bia không rõ nguồn gốc, tránh mua các loại rượu tự nấu hoặc không có nhãn mác rõ ràng”, TS Nguyên khuyến cáo.

Ngoài ra, người dân cần bảo quản thực phẩm đúng cách, đảm bảo ăn chín, uống sôi. Các món ăn thừa cần được đun lại, để nguội sau đó cho vào hộp kín và bảo quản trong tủ lạnh để tránh việc vi khuẩn nhanh chóng xâm nhập, trước khi ăn cần đun nóng một lần nữa.

Đặc biệt, người dân không nên tích trữ quá nhiều đồ ăn trong tủ lạnh, nguy cơ thực phẩm ôi thiu sẽ cao hơn so với việc nấu ăn từng bữa. Ăn uống một cách kiểm soát, không ăn cùng một lúc các loại thực phẩm kỵ nhau, có thể làm tăng nguy cơ gây ngộ độc.

TS.BS Nguyễn Trung Nguyên cũng cho rằng, ngoài ý thức của người tiêu dùng, để ngăn chặn nguy cơ ngộ độc thực phẩm, các cơ quan chức năng cần tăng cường kiểm tra, giám sát việc sản xuất, kinh doanh thực phẩm trong những dịp này. Các doanh nghiệp cần tuân thủ nghiêm ngặt quy định về vệ sinh an toàn thực phẩm, đồng thời nâng cao trách nhiệm xã hội trong việc cung cấp thực phẩm sạch.

Đọc thêm