Nguy cơ dị ứng bất ngờ

Khi đi du lịch, người dân có thể bị dị ứng khi ăn các loại thức ăn lạ, bị côn trùng đốt không chỉ phá hủy chuyến đi mà còn nguy hiểm đến tính mạng.

Kỳ nghỉ Quốc khánh 2/9 kéo dài 5 ngày là dịp để nhiều gia đình du lịch, nghỉ dưỡng. Tuy nhiên, việc thay đổi môi trường đột ngột, thưởng thức thực phẩm lạ, tiếp xúc với thời tiết, côn trùng hoặc các yếu tố dị nguyên mới có thể kích hoạt những phản ứng dị ứng, thậm chí phản vệ nguy hiểm.

TS, bác sĩ Nguyễn Hữu Trường, Phó Giám đốc Trung tâm Dị ứng miễn dịch lâm sàng, Bệnh viện Bạch Mai đã có hướng dẫn cách phòng tránh dị ứng thực phẩm, côn trùng để bạn có kỳ nghỉ an toàn

Cẩn trọng với hải sản và nắng nóng

Theo TS Trường, với nhiều gia đình, thưởng thức hải sản là một phần không thể thiếu trong chuyến du lịch biển. Tuy nhiên, đây cũng là nhóm thực phẩm có thể gây ra các phản ứng bất lợi, từ dị ứng đến ngộ độc histamin.

Theo TS Nguyễn Hữu Trường, bên cạnh những trường hợp đã có tiền sử dị ứng với tôm, cua, mực, bề bề…, một số người chưa từng dị ứng vẫn có thể xuất hiện các triệu chứng giống phản ứng dị ứng sau khi ăn cá biển.

Nguyên nhân có thể liên quan đến việc một số loại cá, đặc biệt cá ngừ, cá thu và các loài thuộc nhóm cá có hàm lượng histidin cao, không được bảo quản đúng nhiệt độ. Khi đó, vi khuẩn có thể phân hủy histidin trong thịt cá thành histamin.

Nếu ăn phải thực phẩm chứa lượng histamin cao, người bệnh có thể xuất hiện các triệu chứng như đỏ bừng mặt, ngứa, nổi mề đay, đau đầu, buồn nôn, nôn, đau bụng và có thể tụt huyết áp trong trường hợp nặng.

Do đó, khi đi biển, du khách nên lựa chọn cơ sở ăn uống bảo đảm vệ sinh, chú ý nguồn gốc và cách bảo quản hải sản, không sử dụng những thực phẩm có dấu hiệu bất thường.

Bên cạnh thực phẩm, nắng nóng và sự thay đổi nhiệt độ đột ngột cũng có thể khiến một số người xuất hiện các phản ứng trên da. Những người có cơ địa nhạy cảm nên hạn chế phơi nắng quá lâu, bảo vệ da và tránh thay đổi nhiệt độ quá đột ngột.

Cẩn thận với côn trùng và phấn hoa

Theo TS Trường, nếu biển hấp dẫn bởi hải sản và nắng hè, các điểm đến vùng núi lại tiềm ẩn những tác nhân dị ứng khác.

Theo chuyên gia, khi trekking, leo núi, cắm trại hoặc tham quan các khu vực rừng núi, du khách có thể tiếp xúc với phấn hoa, cỏ dại, lông sâu róm hoặc bị côn trùng đốt.

Đáng lưu ý, một số phản ứng do côn trùng đốt ban đầu chỉ biểu hiện tại chỗ nhưng có thể nhanh chóng tiến triển thành phản ứng dị ứng toàn thân.

“Có trường hợp sau khi bị côn trùng đốt chỉ nghĩ là ngứa thông thường. Tuy nhiên, nếu sau đó xuất hiện nổi mề đay toàn thân, sưng môi, sưng mặt, nghẹn họng hoặc khó thở thì cần nghĩ đến phản ứng dị ứng nặng, thậm chí phản vệ”, TS.BS Nguyễn Hữu Trường cảnh báo.

Ngoài ra, không khí lạnh, thay đổi nhiệt độ, độ ẩm hoặc các dị nguyên trong môi trường cũng có thể làm khởi phát hoặc làm nặng thêm triệu chứng ở người mắc hen phế quản. Những người có bệnh nền cần đặc biệt chủ động chuẩn bị thuốc điều trị trước khi lên đường.

“Hành lý” cần mang theo

Theo TS Nguyễn Hữu Trường, người dân nên chuẩn bị một túi thuốc cá nhân phù hợp với tình trạng sức khỏe và hành trình trước mỗi chuyến đi.

Với người có tiền sử dị ứng, có thể mang theo các thuốc điều trị đã được bác sĩ kê đơn. Thuốc kháng histamin có thể được sử dụng để kiểm soát một số triệu chứng dị ứng như ngứa, nổi mề đay, hắt hơi, sổ mũi theo hướng dẫn của bác sĩ hoặc dược sĩ.

Người mắc hen phế quản cần mang theo thuốc xịt kiểm soát và thuốc cắt cơn theo đơn. Thuốc thiết yếu nên được để trong hành lý xách tay và luôn trong tầm tay, thay vì gửi trong hành lý ký gửi.

Trong trường hợp đi rừng hoặc tham gia các hoạt động ngoài trời, có thể chuẩn bị thêm các vật dụng vệ sinh, sát khuẩn và nước muối sinh lý để xử trí những tình huống thông thường như côn trùng đốt, bụi hoặc dị vật ở mắt, mũi.

“Đặc biệt, những người từng bị dị ứng thực phẩm hoặc phản vệ cần chủ động tìm hiểu thành phần món ăn, thông báo cho người phục vụ về tiền sử dị ứng và mang theo thuốc cấp cứu theo chỉ định của bác sĩ. Nếu đi du lịch nước ngoài, nên chuẩn bị thông tin về tình trạng dị ứng bằng ngôn ngữ phù hợp để thuận tiện khi cần hỗ trợ y tế”, TS Trường nhấn mạnh.

Khi nào cần đi viện ngay?

Theo TS Trường điều quan trọng nhất khi đi du lịch là nhận biết sớm các dấu hiệu phản vệ.

Sau khi ăn một loại thực phẩm hoặc bị côn trùng đốt, nếu xuất hiện các triệu chứng như khó thở, khò khè, nghẹn hoặc cảm giác thắt chặt ở họng, sưng môi/lưỡi, nổi mề đay lan rộng, nôn nhiều, đau bụng dữ dội, chóng mặt, lơ mơ hoặc có biểu hiện tụt huyết áp, người bệnh cần được xử trí cấp cứu ngay.

“Phản vệ có thể diễn biến rất nhanh. Khi có dấu hiệu nghi ngờ phản vệ, cần gọi cấp cứu và đưa người bệnh đến cơ sở y tế gần nhất. Adrenaline là thuốc điều trị đầu tay trong phản vệ và cần được sử dụng càng sớm càng tốt theo hướng dẫn chuyên môn”, TS Trường nhấn mạnh.

Đọc thêm