Siết cấp phép cho doanh nghiệp đưa lao động Việt đi làm việc ở nước ngoài

Đề xuất hạn chế cấp phép mới cho doanh nghiệp đã bị thu hồi giấy phép; ngăn chặn tình trạng cho thuê giấy phép, mạo danh doanh nghiệp… là một trong những nội dung mới khi Bộ Nội vụ đề xuất sửa Luật đưa người Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài.

Hơn 900.000 người đi làm việc ở nước ngoài mang về gần 7 tỷ USD

Báo cáo của Bộ Nội vụ cho thấy, thời gian qua, hoạt động đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài đạt được nhiều thành tựu quan trọng. Giai đoạn 2022-2025, mỗi năm Việt Nam đưa từ khoảng 130.000 đến 170.000 lao động đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng. Tính đến hết năm 2025 có gần 900.000 lao động Việt Nam đang làm việc tại 57 quốc gia và vùng lãnh thổ, tập trung ở các thị trường trọng điểm như Nhật Bản, Đài Loan (Trung Quốc), Hàn Quốc.

Nguồn kiều hối từ lực lượng lao động này ước đạt 6-7 tỷ USD mỗi năm, đóng góp đáng kể cho phát triển kinh tế – xã hội và tạo nguồn lực quan trọng cho nhiều địa phương.

Bên cạnh những thành tựu ấy, hoạt động đưa người lao động Việt đi làm việc ở nước ngoài cũng tồn tại nhiều vấn đề cần giải quyết. Trước thực trạng đó, mới đây Bộ Nội vụ đã trình Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật số 69 năm 2020 về Đưa người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng.

Một trong những nội dung đáng chú ý trong dự thảo là việc siết lại việc tổ chức, quản lý và cấp giấy phép, cho thuê giấy phép với các doanh nghiệp phái cử, đưa lao động đi làm việc ở nước ngoài.

Ông Bùi Sỹ Tuấn – Phó cục trưởng Cục Quản lý lao động ngoài nước (Bộ Nội vụ) cho biết, thời quan qua, qua thanh tra, kiểm tra cục đã phát hiện nhiều hành vi vi phạm như doanh nghiệp hoạt động không có giấy phép, cho mượn hoặc cho thuê giấy phép, không trực tiếp tuyển chọn lao động, thu tiền trái quy định hoặc tuyển lao động đi làm việc tại các thị trường không phù hợp với nội dung đã đăng ký.

Đáng chú ý, tình trạng cá nhân, tổ chức không có giấy phép nhưng vẫn tổ chức tuyển chọn, đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài; mạo danh doanh nghiệp được cấp phép để lừa đảo người lao động vẫn diễn biến phức tạp, đặc biệt trên môi trường mạng xã hội.

Điều này khiến cho thị trường cung ứng, đưa lao động đi làm việc ở nước ngoài không được minh bạch, lao động chịu nhiều thiệt thòi.

Để khắc phục tình trạng này, dự thảo luật sửa đổi lần đầu tiên bổ sung khái niệm “trực tiếp tuyển chọn” và “cho người khác sử dụng giấy phép”.

Theo đó, doanh nghiệp được cấp giấy phép phải trực tiếp thực hiện hoặc phối hợp với đối tác nước ngoài để tuyển chọn lao động, không được thông qua bên thứ ba hoặc ủy quyền cho tổ chức, cá nhân khác thực hiện hoạt động này.

Dự thảo luật cũng làm rõ hành vi cho người khác sử dụng giấy phép là việc doanh nghiệp cho phép tổ chức, cá nhân khác sử dụng giấy phép dưới bất kỳ hình thức nào để thực hiện toàn bộ hoặc một phần hoạt động đưa lao động đi làm việc ở nước ngoài nhân danh doanh nghiệp được cấp phép.

Bộ Nội vụ cho rằng việc luật hóa các khái niệm này sẽ tạo cơ sở pháp lý rõ ràng hơn cho công tác thanh tra, kiểm tra, xử lý vi phạm và bảo vệ người lao động

Doanh nghiệp bị thu hồi giấy phép không được cấp lại trong thời hạn 5 năm

Đặc biệt, trong thực tế không thiếu trường hợp, doanh nghiệp vi phạm sau khi bị thu hồi giấy phép thì chủ doanh nghiệp lại xin cấp giấy phép thành lập công ty mới, sau đó vẫn duy trì hoạt động doanh nghiệp như cũ.

Do vậy, dự thảo luật mới đề xuất, doanh nghiệp đã bị thu hồi giấy phép trong một số trường hợp nhất định sẽ không được xem xét cấp lại giấy phép trong thời hạn 5 năm kể từ ngày có quyết định thu hồi.

Không chỉ vậy, người đại diện theo pháp luật, chủ sở hữu, thành viên hoặc cổ đông của doanh nghiệp bị thu hồi giấy phép cũng không được tham gia thành lập hoặc đứng tên xin cấp phép cho doanh nghiệp mới trong thời hạn 5 năm.

Ông Bùi sỹ Tuấn cho biết, việc này nhằm ngăn chặn tình trạng một số doanh nghiệp sau khi bị thu hồi giấy phép lại thành lập pháp nhân mới hoặc thay đổi cơ cấu sở hữu để tiếp tục hoạt động, gây khó khăn cho công tác quản lý, gây bất lợi cho lao động.

Cùng với đó, dự thảo bổ sung quy định cấm tổ chức tuyển chọn, chuẩn bị nguồn hoặc đưa người lao động đến các quốc gia, vùng lãnh thổ chưa cho phép tiếp nhận lao động nước ngoài.

Theo cơ quan soạn thảo, việc mở rộng phạm vi các hành vi bị nghiêm cấm sẽ giúp ngăn ngừa rủi ro cho người lao động ngay từ giai đoạn đầu của quá trình tuyển chọn.

“Đặc biệt việc sửa Luật đưa lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài lần này nhằm hướng tới việc sắp xếp tinh gọn bộ máy; thực hiện phân cấp, phân quyền quản lý Nhà nước nhằm phù hợp với việc vận hành chính quyền 2 cấp; tăng cường bảo vệ quyền lợi cho người lao động, minh bạch hoạt động đưa lao động đi làm việc ở nước ngoài; tập tập trung cắt giảm đơn giản thủ tục hành chính tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp, phát triển kinh tế tư nhân, làm sao để hỗ trợ kinh tế đảm bảo mục tiêu tăng trưởng 2 con số mà Chính phủ đề ra”, ông Bùi Sỹ Tuấn chia sẻ thêm.

Dự kiến Bộ nội vụ sẽ kết thúc lấy ý kiến dự thảo mới vào ngày 12/6 tới trước khi trình Bộ Tư pháp thẩm định vào cuối tháng 6 tới.

Đọc thêm