Eros, đam mê hoặc ham muốn tình dục.
Philia, tình bạn sâu đậm.
Ludus, tình yêu không ràng buộc
Agape, tình yêu tha nhân
Pragma, tình yêu bền vững
Philautia, yêu bản thân (tự luyến).
_____________________
u/Killianti (244 points)
Từ “love” trong tiếng Anh chán ngắt ghê. Có 1 từ thôi mà dùng trong mọi hoàn cảnh, nhưng không phải lúc nào cũng hợp ngữ cảnh cả.
>u/mikewarnock (126 points)
Đúng vậy! Nó bị sử dụng nhiều quá mức luôn ấy. Tui nói “I love you” với bạn thân, cha mẹ, bạn đời, và con cái, mà đâu phải lúc nào ý nghĩa của câu đó cũng giống nhau. Tui có thể nghĩ ra hơn cả trăm cách khác nhau để gọi người khác là thằng tồi, vậy mà chỉ có 1 chữ “love” để diễn tả quá nhiều sắc thái như thế.
_____________________
u/unsanctionedhero (108 points)
Tôi không nghĩ rằng Ludus trong tiếng Hi Lạp là một từ mô tả về tình yêu. Nó là tiếng Lantin, chỉ về trò chơi hoặc thể thao. Nó cũng là từ miêu tả về nơi đào tạo các Võ Sĩ Giác Đấu. Bởi vì không thứ gì vui thú hơn việc bẫy ai đó trong tấm lưới rồi đâm họ liên tục bằng cây đinh ba trước sự chứng kiến của hàng trăm người.
Mà cái post cũng đề cập thiếu chữ “Storge” nữa, từ chỉ về tình cảm gia đình.
>u/———II——— (24 points)
Đúng thế, Ludus không phải tiếng Hi Lạp, nó là tiếng Latin, chủ yếu nói về “trò chơi” hoặc “thể thao”. Và tôi cũng không nghĩ từ này nói về học viện huấn luyện Võ Sĩ Giác Đấu, đúng hơn là nó chỉ về một nơi để luyện tập thể lực,
- Eros, đam mê hoặc ham muốn tình dục
Nhưng ở đây “thèm muốn” sẽ đúng hơn là “yêu”. Vì nó đề cập đến xác thịt nhiều hơn là cảm xúc.
Khi một tác giả Hi Lạp tỏ ra không chấp nhận hành vi hoặc ham muốn tình dục, họ sử dụng nghĩa gốc của từ Eros. Một ví dụ là, trong lịch sử về Candaules, hoàng hậu của ông ta, và Gyges, Herodtous đã nói rằng, Candaules ham muốn vợ của ông ta nên luôn cho rằng bà là người phụ nữ xinh đẹp nhất trần gian.
οὗτος δὴ ὦν ὁ Κανδαύλης ἠράσθη τῆς ἑωυτοῦ γυναικός, “ἐρασθεὶς” δὲ ἐνόμιζέ οἱ εἶναι γυναῖκα πολλὸν πασέων καλλίστην
Trong thực tế, Candaules đã ham muốn vợ mình, và bởi vì ham muốn đó nên ông ta đã nghĩ rằng vợ ông ấy là người phụ nữ đẹp nhất trần gian.
(ἠράσθη, phát âm là “eirasthei”, và ἐρασθεὶς, đọc là “erastheiss,” cả 2 đều xuất phát từ động từ eramai)
Có thể hiểu là ham muốn thể xác của anh ta đối với vợ và niềm tự hào về sự hấp dẫn giới tính của cô ấy là quá mức; vì vậy việc sử dụng những từ này có liên quan đến từ Eros
- Philia, tình bạn sâu đậm
Không hẳn thế. Philia xuất phát từ tính từ Filos, nghĩa là thứ gì đó như “thân mến”, hoặc ý nghĩa cổ xưa hơn của nó :”của ai đó”. Nó đề cập đến một loạt các loại tình cảm và mối quan hệ khác nhau, từ tình bạn, tình thân đến mối quan hệ lãng mạn – hay nó chỉ có nghĩa là “của ai đó”. Tính từ này được dùng nếu bạn đang muốn nói về bạn bè, nhưng nghĩa của nó cũng không hoàn toàn là vậy và cũng không đề cập đến tình bạn cụ thể nào.
Nếu tôi là một người Hi Lạp ở thế kỷ thứ 5 trước Công Nguyên, gọi ai đó là “filoi” của tôi, tức họ là “buds, blokes, droogs” – gã mà tôi gây rắc rối, gã tôi say rựu cùng và gã bù khú với tôi. Nên nó chẳng mang ý nghĩa thiêng liên hay sâu sắc nào cả. Lấy ví dụ như tôi là Hector trong trường ca Iliad, vợ tôi sẽ trách tôi đã bỏ rơi đứa con trai của mình, khiến nó bị mất cha:
νῦν δ᾽ ἂν πολλὰ πάθῃσι φίλου ἀπὸ πατρὸς ἁμαρτὼν Ἀστυάναξ
Và cậu bé sẽ phải chịu nhiều đau thương trong những ngày phía trước, vì cậu đã bị mất người cha của cậu.
φίλου ἀπὸ πατρὸς phát âm là “filoo ap-oh patros.” Từ “của cậu” (his) không xuất hiện trong đoạn văn trên, từ filou (φίλου) đã thực hiện chức năng đó rồi. Nó mang hàm nghĩa mạnh hơn so với khi dùng “của cậu”, nó nhấn mạnh mối quan hệ cha con giữa hai người, chứ không phải là một từ sở hữu cách chung chung như “của cậu ấy” (his) nữa.
- Ludus, tình yêu không rằng buộc
Là 1 từ Latin, hàm nghĩa không liên quan gì đến tình yêu.
- Agape, tình yêu tha nhân
Không nhé, sai rất sai. Không hề chính xác chút nào, trừ phi ta đang nói về những văn bản thuộc Thiên Chúa Giáo. Trong những văn bản mà tôi biết, nghĩa gốc của từ agapa – chủ yếu xuất phát từ động từ agpao, nó lại mang một hàm ý rộng hơn nữa( dạng danh từ sẽ ít phổ biến hơn). “Yêu mến” có thể là cách dịch chung chung tốt nhất, “yêu mến” ở đây có thể hiểu là thứ gì đó thân thuộc hoặc gợi dục. Còn theo tôi, từ này nên được dịch là “tình cảm bền chặt”. Nó nhấn mạnh sự bền chặt của tình cảm, chứ không phải là sự phân loại tình cảm.
- Pragma, tình yêu bền vững
Chắc chắn là sai luôn. Pragma có nghĩa là “vật”, một thứ như: đồ vật, hành động hoặc sự kiện. Nó liên quan đếm từ “thực dụng” (nghĩa rộng), “luyện tập” và “phong tục, tập quán”. Nó cũng chẳng liên quan gì đến tình yêu cả.
- Philautia, tự luyến
Từ này vẫn chưa được xác nhận ngoài nguồn triết học Roma cổ. Nên từ này cũng sai nốt, nó còn chả phải là chữ Hi Lap.
Mấy bài viết giật tít kiểu “Người Hi Lạp có những từ miêu tả về vấn đề ABC gì đó” thường có nội dung không chính xác, hoặc họ cố tình không sử dụng nghĩa gốc và nguyên bản của nó. Người viết thường gán ghép ý nghĩa đặc biệt cho những từ ngữ ấy và làm chúng giống như được trích từ những văn bản chuyên ngành hoặc triết học cao siêu.
Bởi vậy nên đây chính là lí do giáo viên của bạn luôn luôn van xin học sinh của mình đừng dùng tài liệu chúng kiếm được ở trên internet vào bài luận. Trên mạng giờ đầy rẫy mấy bài viết tào lao như này.
_____________________
Dịch bởi Walter
